تاب آوری کودکان در بحران ویروس کرونا (قسمت دوم)

دکتر محمدرضا مقدسی (مدیر و موسس خانه تاب آوری)

به دنبال آنچه که در یادداشت قبلی تاب آوری کودکان منتشر شد،  اکنون و از زاویه ای دیگر  نگاهی خواهیم  داشت به اینکه چگونه میتوان شرایط بهتری را برای کودکان فراهم کرد.

شما هم به یقین میتوانید پس از مطالعه متن همانگونه که در قسمت پیشین هم اشاره شد از میان پیشنهادات و توصیه های ما  آنچه را که با فضای خانوادگی شما و حال و هوای فرزندتان تناسب بیشتری دارد انتخاب و بکار بندید:

  1. در مورد اهمیت خودمراقبتی و حفاظت فردی با فرزندتان صحبت کنید. کودکان در شرایط بحران هم باید از حداقل های غذایی اما سالم برخوردار باشند و ورزش کنند. اگر در قرنطینه خانگی هستید می توانید آنها را تشویق کنید که بصورت آنلاین ورزش کنند. بعلاوه خواب بموقع و کافی امری ضروری است زیرا می تواند به غلبه بر ترس و وحشت کودک کمک کند. احترام به خویشتن و تمرین شفقت نسبت به خود نیز از مهارتهای لازم و   آموزه های بسیار مهم هست.
  2. شادمانی در شکرگزاری و قدر شناسی است شایسته آن است که خود و  فرزندانمان قدردانی و سپاسگزاری را تمرین کرده و بیاموزیم. این کار چندان دشوار نیست اما بسیار کارساز و موثر است. می توانید این کار را به صورت خانوادگی هنگام  پذیرایی نیم وعده ویا صرف غذا تمرین کنید بدین صورت که وقتی همه اعضای خانواده  با همدیگر هستند، شما سه چیز را که قدردان و شکر گزار آن  هستید و باعث شادی شما می شود با صدای بلند اعلام و  بیان کنید.  بخاطر داشته باشیم وقتی در شرایط دشواری گرفتار میشویم  زار زدن، آه و ناله بسیار راحت و متداول است. اما اگر در تمرینات شکرگزاری پشتکار و استمرار داشته باشید به یقین از آن نتایج فوق العاده ای می گیرید.
  3. در مورد ذهن آگاهی با فرزندتان صحبت کنید. در صورت امکان، او را تشویق کنید که روزانه و بطور مرتب تمرینات ذهن آگاهی را تمرین کند. تمرینات ذهن آگاهی بصورت خلاصه به اینجا و اکنون خلاصه و محدود میشود،   اینکه ما اکنون اینجاییم بسیار سهل و ممتنع است، بسیار ساده به نظر میرسد اما در واقع در اکنون بودن و اینجا بودن مهارتی است که جز با تمرین و ممارست حاصل نخواهد شد، اینجا و اکنون بودن ما را از شر حسرت و تأسف گذشته و اضطراب و ترس از آینده نجان میدهد، شما میتوانید به او کودکان  کمک کنید بر زمان حال و اصطلاحاً “اینجا و اکنون”تمرکز کنند، این کار با تأکید بر تمرکز و افزایش آگاهی از حواسی که در لحظه تجربه می شود، براحتی تمرین پذیر و میسر است. به عنوان مثال: “اکنون چه طعمی احساس می کنید؟ لمس اشیا چه احساسی دارد؟ چه بویی را استشمام می کنید؟ وزش باد روی صورت شما چه حسی دارد؟ “
  4. از ارتباطات اجتماعی فرزندتان حمایت و اطمینان حاصل کنید. این موضوع مخصوصاً برای بچه های بزرگتر و نوجوانان حائز اهمیت است، گروه همسال و دوستانشان گاهی از هر چیزی مهم تر هستند و فکر ندیدن آنها در مدرسه روز به روز می تواند تلخ تر و ناراحت کننده تر باشد. آنها را تشویق کنید از طریق  تلفن یا اپلیکشن های مختلف با یکدیگر ارتباط برقرار کنند.
  5. هنگام صحبت با فرزندتان، به نگرانی های او گوش دهید و با آنها همراهی کنید. فقط بعد از شنیدن و گوش دادن به بچه هاست که می توانید برای کمک به آنها مفید و موثر باشید. یکی از راهکارهای موثر، توانایی مدیریت یا نفوذ است. از او بخواهید جهت کنترل نگرانی اش و یا تأثیر مثبت بر آن، نگرانی اش را بنویسد یا ترسیم کند. اگر توانایی کنترل یا تأثیر مثبت بر آن را ندارد، به فرزندتان پیشنهاد دهید که به کلی موضوع نگرانی اش را فراموش کند، این کار به چه معناست؟ اگر هیچ کاری وجود ندارد که بتوانند انجام دهند پس چرا بجای استرس و اضطراب زمانی را صرف احساس آرامش و آسودگی نکنند؟

 

اکثر کودکان این ایام (بحران کرونا) را چالش برانگیز می دانند، اما این دوران برای بعضی دیگر به مسأله ای  بزرگتر تبدیل می شود که نیاز به دریافت کمک های تخصصی و حرفه ای دارد. اگر فکر می کنید فرزند شما آسیب پذیرتر است و  ممکن است در معرض آسیب باشد مراجعه و دریافت کمک از متخصصین را به تعویق نیندازید.

بسیاری از روانشناسان کودک و درمانگران، مشاوران و مددکاران اجتماعی خدمات آنلاین و یا تلفنی هم  ارائه میدهند. اگر به مشاوره یا راهنمایی نیاز دارید حتماً اقدام کنید.

 

تاب آوری کودکان در بحران ویروس کرونا

قسمت اول

دکترمحمدرضامقدسی ( مدیر و موسس خانه تاب آوری )

متغیرهای روانشناختی و هیجانات متداول کودکان در دوران بحران عبارتند از ترس، اضطراب و نگرانی. برخلاف تصورات باطل ما کودکان در اغلب موارد بخوبی از آنچه که در گذر است و حتی بر دلایل آن نیز آگاهی کافی دارند. آنها اعمال محدودیت در مدارس، مهدکودک ها و دوره های آموزشی و معاشرت های خانوادگی و اجتماعی را بخوبی فهمیده و درک میکنند.

اینک اشاراتی خواهیم داشت به نقش والدین در تاب آوری کودکان و اینکه والدین چگونه می توانند به فرزندان خود کمک کنند تا شرایط بحران را بهتر سپری کنند.

شما نیز میتوانید با مطالعه و بهره مندی از آنچه که در اینجا میخوانید، از میان پیشنهادات آنهایی را را انتخاب کنید که برای خانواده و کودک شما متناسب تر است.

مدتی است که جهان به بحران بیماری کرونا دچار شده و تأثیر این بحران توسط همه احساس می شود. فرزندان شما نیز به خوبی از آنچه درحال رخ دادن است آگاه هستند و به احتمال زیاد تلاطم هیجانی فراوانی را تجربه می کنند. در شرایط کنونی رایج ترین هیجان ملموس برای کودکان، ترس، نگرانی، استرس و اضطراب است. آنها ممکن است از بیماری یا فوت ناگهانی مادربزرگشان دچار وحشت شوند یا از اینکه دیگر مثل گذشته دوستانشان را در مدرسه نمیبینند نگران شوند.
بعضی از کودکان ممکن است بخاطر تعویق و تعلیق در تکالیف مدرسه خود دچار نگرانی و اضطراب شوند انتظار میرود خانواده ها و معلمان در این خصوص بتوانند نقش مثبتی را ایفا نمایند عده ای دیگری از دانش آموزان ممکن است بعلت عدم برخورداری از اینترنت یا گوش های هوشمند و ناتوانی خانواده ها در تامین این هزینه های مضاعف نتوانند تکالیفی را که برای آنها تعیین شده است بصورت آنلاین و بدون پشتیبانی دوستان و معلمان خود انجام دهند این عزیزان و فرزندان کشور عزیزمان هم شایسته توجهات بیشتری هستند.
برخی از کودکان ممکن است به دلیل ابهام حاکم بر شرایط، سرعت و میزان بالای تغییرات زندگی در یک بازه زمانی کوتاه تحت فشار قرار گیرند. برای برخی دیگر این فشار استرس زا درباره از دست رفتن چیزهایی است که آنها را شاد می کرده، چیزهای مثل معاشرت و بازی و با دوستان و همکلاسی ها، کلاس های ورزشی، مهمانی های خانوادگی و مواردی دیگر از این دست.
همچنین کودکان ممکن است دچار ترس مبهمی شوند که علت آن را ندانند و نتوانند درباره آن توضیحی ارائه کنند اما فقط بازتابی باشند از ترس، نگرانی و اضطرابی را که اطرافیان در آنها بوجود آورده اند.

اکنون سوال این است چگونه می توانیم به کوکان کمک کنیم تا در این شرایط چالش برانگیز روحیه ای همانند گذشته داشته باشند؟
۱٫ اولین قدم شما این است که بر خود مسلط شوید. اگر بتوانید با مهارت و تسلط کافی این خودتان و این وضعیت را مدیریت کنید، فرزندانتان نیز مثل شما موفق خواهد بود. فراموش نکنید که شما مانند یک آینه در نقش الگوی آنها هستید. و هر کاری انجام دهید، آنها نیز از شما الگوبرداری می کنند.
۲٫ با فرزندتان صحبت کنید. در وضعیت کنونی که همه (شما، اخبار، همکلاسی های فرزندتان، معلمان آنها) درباره ویروس کرونا صحبت و یا اظهار نظر میکنند. بایستی یقین داشته باشید که فرزندتان اطلاعات صحیح و کامل دریافت و در اختیار دارد کرده شایسته است اطمینان حاصل کنید که آنها داستان هایی عجیب و غریب و غیر واقعی برپایه اطلاعاتی نادرست نیستند. در صورت اشتباه بودن اطلاعات، حتماً آنها را با تصحیح کرده و به نحوی که فرزندتان شما را تنها منبع قابل اعتماد خودش بداند. همچنین می توانید درباره اتفاقات خوبی که در حال رخ دادن است صحبت کنید، بدین طریق چرخه اخبار بد را بشکنید و موجب دلگرمی و تاب آوری ایشان باشید نمونه هایی از رویدادهای مثبت کنونی مثل: کاهش چشمگیر موارد جدید ابتلا، تلاش سرسختانه دانشمندان برای یافتن واکسن کرونا و … همیشه میتوانند موجب دلگرمی باشند.
۳٫ تماشای اخبار را محدود کنید. اگرفرزندتان نیز بهمراه شما اخبار تماشا می کند، شایسته آن است اطمینان حاصل کنید این اخبار برای کودکان مخرب نیست. مانند اخبار منتخب مدارس. همچنین یک بار تماشای اخبار در روز کافی است. به یاد داشته باشید که اغلب بخش های خبری برای کودکان غیر ضرور و حتی مخرب است. هر خبری مناسب سن کودکان نیست و ممکن است باعث ترس، نگرانی و اضطراب کاذب در آنها شود. به آنچه درباره شرایط خانواده به فرزندتان می گویید و آنچه او می شنود بسیار دقت کنید. آیا لزومی دارد فرزندتان بداند مادر ممکن است شغل خود را از دست بدهد؟ آیا او باید بداند که شما تحت فشار وام هستید؟ توصیه آن است که وضعیت خانه و خانواده را تا حد ممکن طبیعی و امن نگه دارید.
۴٫ از فاجعه سازی، سختگیری های بی دلیل و فشار بیش از حد به خود یا آنها خودداری کنید: گویی همه ما در قایق بحران کرونا هستیم و از هرجایی که این وضعیت تمام شود، قایق را ترک خواهیم کرد. اگر اینترنت شما برای یادگیری آنلاین فرزندتان در خانه کافی نیست، آیا بجای آن می توانند کتاب بخوانند. اگر شما باید درخانه کار کنید به این معنا که نمی توانید در انجام تکالیف مدرسه همراهی شان کنید، پس بگذارید بازی کنند. مهمترین چیز این است که اوقات خوبی را در کنار آنها بگذرانید و یادآور شوید: این نیز باید بگذرد.
۵٫ یادآور این نکته باشید که بهرحال زندگی در جریان است فرزندتان را تشویق کنید که به روال عادی زندگی ادامه دهد. حفظ ساختار طبیعی زندگی روزانه تا جای ممکن و باتوجه به شرایط موجود می تواند از ابهام حاکم بر اوضاع بکاهد و این امر به ایجاد احساس امنیت در کودک کمک می کند. لازم نیست معیارهای سخت گیرانه ای در این زمینه داشته باشید، حفظ روال عادی زندگی تا حد ممکن، برای خانواده شما مفید و کارآمد است.

تاب آوری و آسیب پذیری کودکان

نشست آموزشی با محوریت تاب آوری و آسیب پذیری کودکان در روز شنبه ۹۸/۱۲/۳ در محل آمفی تیاتر کانون پرورش فکری کودکان و نوچوانان واقع در پارک معلم برگزار خواهد شد . این دوره  به همت افق سلامت کرمانشاه و با حمایت کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان استان کرمانشاه  برگزار و ورود برای همگان رایگان خواهد بود .

مرحله دوم از کارگاه تاب آوری برای کارشناسان شبکه یاری کودکان کار برگزار شد

روز سه شنبه مورخ ۲۳ مهرماه سال جاری مرحله دوم از کارگاه تاب آوری در محل دفتر شبکه یاری کودکان کار واقع در‌ تهران، دروس، مرکز خدمات اجتماعی منطقه سه (سرای محله دروس) برگزار شد.

 

کتاب تاب آوری و فرزند پروری منتشر شد

رویکرد توسعه گرای تاب آوری ما را در تامین و توسعه سلامت روانی واجتماعی کودکان یاری می دهد .همچنین برای پرورش کودکانی تندرست و توانمند باید مجموعه عوامل موثر بر تاب آوری کودکان را شناسایی و تقویت کنیم .متخصصان معتقدند که توانش و شایستگی اجتماعی ، شادکامی و خلاقیت کودکان به میزان تاب آوری آن ها بستگی دارد . خانواده نخستین پایگاه رشد کودک است اما تاثیر سایر افراد و عوامل پیرامونی  را بر میزان تاب آوری کودکان نیز باید در نظر داشت .خواندن این کتاب ، تصویری روشن از مفاهیم پژوهشی و بنیادی در باره ی تاب آوری کودکان  و عوامل موثر بر آن ارایه میدهد .

کتاب تاب آور ی و فرزند پروری  توسط  مالکولم هیل، پژوهشگر دانشگاه استرات کلاید (strathclyde) و مدیر مرکز گلاسکو (Glasgow) برای کودک و جامعه و دستیار سرپرست مرکز داخلی دانشگاه برای پژوهش در زمینه‌ی خانواده‌ها و روابط، آنی استافورد، مدیر مرکز NSPCC دانشگاه ادینبرگ در زمینه‌ی آموزش گسترده‌ی انگلستان در حمایت از کودکان  ، پیتر سیمن، متخصص پژوهش در زمینه‌ی سلامت عمومی در مرکز گلاسکو برای سلامت جمعی و نیکولا رز از مرکز پژوهش در زمینه‌ی خانواده‌ها و روابط افراد در دانشگاه گلاسکو  ، بریجید دنیل، پروفسور پشتیبانی و مراقبت از کودکان در دانشگاه داندی (Dundee) تهیه و تالیف کردیده است .این کتاب با ترجمه دکتر محمدرضا مقدسی و فاطمه رمضانی  با ویراست طیبه سرلک توسط انتشارات پروچستا  در ۸۰ صفحه  وبا شمارگان ۱۰۰۰ نسخه منتشر وبا قیمت ۲۰۰۰۰ تومان  در اختیار علاقه مندان قرار گرفته است .

 

کتاب تاب آوری کودکان

کتاب تاب آوری کودکان اثردکتر وندی ال موس (Wendy L. Moss٬ )  با ترجمه محمدرضا مقدسی و طیبه سرلک با شمارگان ۱۰۰۰ نسخه در ۱۰ فصل و ۱۴۰ صفحه  توسط انتشارات ورجاوند منتشر و با قیمت ۲۴۰۰۰ تومان در اختیار علاقه مندان قرار گرفت. کتاب آوری کودکان نخستین بار توسط ، Magination انتشارات بزرگ ترین سازمان علمی و حرفه اي روانشناسان در ایالات متحده و بزرگ ترین انجمن روانشناسان در سراسر جهان منتشر شده است .

.دکتر وندی ال.موس در این کتاب از خوانندگان خواسته است تا با کنترل واکنش‌های خود نسبت به استرس توانمندتر شوند. او با بررسی رفتار کودکان در شرایط دشوار (براساس نمونه‌های واقعی) راهکارهای دقیقی مانند استفاده از خودگویی و تمرینات تنفسی ارائه کرده است. همچنین با برشمردن عوامل استرس‌زا مانند مدرسه، دانشگاه، روابط اجتماعی و مرگ یکی از عزیزان، یادآوری می‌کند که ابزارهای تاب‌آوری می‌توانند برای مواجهه با موانع کوچک و بزرگ سودمند باشند.
گاهی بعضی از مردم، به آسانی می‌توانند از دشواری‌ها عبور کرده و بازگردند اما در حقیقت تاب‌آوری چیزی نیست که شما با آن زاده شوید؛ تاب‌آوری را باید آموخت. کاربرد تاب‌آوری فقط در مواجهه با سختی‌ها نیست بلکه شامل یادگیری ارتباط با دیگران، حرکت به سمت هدف، داشتنِ دیدگاه مثبت و پذیرشِ اینکه تغییر، بخشی از زندگی است هم می‌شود.

رابطه سبک هاي فرزندپروري، تاب آوري روانشناختي والدين و مشکلات يادگيري دانش آموزان

هدف مطالعه حاضر بررسي رابطه سبک هاي فرزندپروري و تاب آوري روانشناختي والدين و مشکلات يادگيري دانش آموزان بود. جامعه آماري اين پژوهش را کليه دانش آموزان پايه هاي سوم و چهارم ابتدايي ناحيه يک شهر اردبيل و والدين آنها تشکيل مي داد که در سال تحصيلي ۹۴ – ۹۳ مشغول به تحصيل بودند. اطلاعات از ۱۹۶ نفر از والدين دانش آموزان که به روش خوشه اي چند مرحله اي انتخاب شده بودند، جمع آوري گرديد. روش اين پژوهش توصيفي همبستگي بود و والدين به پرسشنامه هاي سبکه اي فرزند پروري بامريند (۱۹۷۲)، مقياس تاب آوري کانر و ديويدسون و مقياس مشکلات يادگيري کلورادو پاسخ دادند.

يافته ها نشان داد که از ميان سه سبک فرزندپروري بين سبک فرزندپروري مستبدانه و مشکلات يادگيري دانش آموزان رابطه مثبت و معناداري وجود دارد. همچنين بين تاب آوري روانشناختي والدين و مشکلات يادگيري دانش آموزان نيز رابطه منفي و معناداري وجود داشت و همچنين سبک فرزندپروري مستبدانه و تاب آوري پيش بين معنادار مشکلات يادگيري دانش آموزان بودند.

رابطه سبک هاي فرزندپروري، تاب آوري روانشناختي والدين و مشکلات يادگيري دانش آموزان

 

 

تأثیر آموزش تاب آوری بر سبک‌های مقابله ای و خوش بینی کودکان بی سرپرست و بدسرپرست

زمینه و هدف: بی­ سرپرستی و بدسرپرستی همواره اثرات روانی و تربیتی منفی بر کودکان داشته است.  هدف این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش تاب ­آوری بر سبک‌های مقابله­ ای و خوش­بینی کودکان بی­ سرپرست و بدسرپرست بود.
روش: این پژوهش به روش شبه ‏آزمایشی با طرح پیش‏ آزمون- پس ‏آزمون با گروه کنترل بود. جامعه‏ آماری شامل تمامی دختران  ۱۲ تا ۱۶ ساله بی­­ سرپرست و بدسرپرست ساکن در مراکز نگهداری این کودکان در شهر اردبیل در سال ۱۳۹۵ بودند که از میان آنها ۳۰ نفر به‌طور تصادفی ساده انتخاب و در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و گروه کنترل (۱۵ نفر) جای دهی شدند. شرکت ‏کنندگان گروه آزمایش، آموزش تاب­ آوری را طی ۹ جلسه دریافت نمودند. برای جمع‏ آوری داده ‏ها از پرسشنامه سبک‌های مقابله (پاکر و اندلر،۱۹۹۰) و خوش­بینی (شی­یر، کارور و بریج، ۱۹۹۴) استفاده شد و برای تحلیل داده‏ ها از آزمون تحلیل کوورایانس تک ­متغیره و چندمتغیره استفاده گردید.
یافته ­ها: نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که تفاوت آماری معنی­ داری بین میانگین نمرات پس ­آزمون دو گروه در سبک‌های مقابله ­ای مسئله ­مدار ۰/۰۵۰۵/۰>P، ۱۵/۱۶=F)، هیجان­ مدار (۰/۰۵>P، ۳۶/۹=F) و خوش­ بینی (۰۱/۰>P،۲۱/۲۴=F) وجود داشت ولی در سبک مقابله اجتنابی (۰/۰۵<P، ۴۵/۱=F) تأثیر معناداری یافت نشد.
نتیجه­ گیری: با توجه به یافته ­های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که آموزش تاب­ آوری با افزایش انعطاف ­پذیری و بهبود سلامت روان‌شناختی منجر به افزایش سبک‌های مقابله ­ای کارآمد و خوش­ بینی در کودکان بی­ سرپرست و بدسرپرست شده است بنابراین می‌توان از آموزش تاب­ آوری در جهت ارتقاء سلامت روانی و اجتماعی افراد استفاده نمود.

تأثیر آموزش تاب آوری بر سبک‌های مقابله ای و خوش بینی کودکان بی سرپرست و بدسرپرست

 

پیش‌بینی تاب آوری کودکان کار بر اساس راهبرد های کنار آمدن با تنیدگی و سبک‌های دلبستگی

کودکان کار در معرض مخاطرات متعددی قرار دارند و تاب‌آوری در شرایط پرخطر از اهمیت بسیاری برخوردار است. این پژوهش با هدف پیش‌بینی تاب‌آوری کودکان کار براساس راهبرد­های کنارآمدن با تنیدگی و سبک‌های دلبستگی انجام شد.
روش: در یک طرح همبستگی،۱۰۰ نفر ازکودکان کار مراجعه‌­کننده به مؤسسات حامی کودکان کار تهران، اداره امور اجتماعی رفاهی منطقه ۱۵، مرکز کودکان‌کار مولوی، و بازار بزرگ تهران به ‌‌شیوه نمونه‌­گیری در دسترس انتخاب شدند و به ‌پرسشنامه‌های راهبردهای کنارآمدن با تنیدگی اندلر و پارکر (۱۹۹۰)، سبک‌های دلبستگی بازنگری‌شده بزرگسال کولینز و رید (۱۹۹۶) و تاب‌آوری کانر و دیویدسون (۲۰۰۳) پاسخ دادند. داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون سلسله‌مراتبی پس از حذف اثر مخدوش­ کننده جنسیت، تحلیل شدند.
یافته‌ها: ضرایب همبستگی نشان داد که تاب­ آوری با سبک دلبستگی ایمن، دوسوگرا، راهبردهای کنارآمدن مسئله‌مدار و اجتنابی همبستگی مثبت معنادار دارد (۰۱/۰P<). سطوح تاب‌آوری با سن، سطح تحصیلات، و مدت زمان اشتغال به کار کودکان، همبسته نبود (۰۵/۰P>). تحلیل رگرسیون نیز نشان داد پس از حذف اثر جنسیت، زیرمقیاس‌های دلبستگی نقش تعیین‌کننده خود را از دست ‌داده و تنها راهبرد کنارآمدنمسئله‌مدار (۰۰۱/۰P=، ۳۳۱/۰=β) به ‌طورمعنی‌‌داری ۲۷% از واریانس مشترک تاب­آوری را پیش‌بینی می­­کند (۰۰۰۱/۰P=، ۱۳۴/۶=F).
نتیجه‌گیری: بر اساس یافته ­های این پژوهش می­توان نتیجه گرفت که سبک کنارآمدن مسئله‌مدار با تمرکز بر حل­مسئله، به ایجاد انسجام فکری در فرد کمک می­کند و باعث می­شود فرد منبع تنیدگی را شناسایی و قابل مهار، ارزیابی کند که این پیامد به پیش‌بینی و افزایش تاب‌آوری فرد منجر می­شود.

پیش‌بینی تاب آوری کودکان کار بر اساس راهبرد های کنار آمدن با تنیدگی و سبک‌های دلبستگی

کتاب تاب آوری و فرزندپروری ، فصل دومی برای تمام فصول

کتاب تاب آوری و فرزندپروری ، فصل دومی برای تمام فصول با ترجمه محمدرضا مقدسی و فاطمه رمضانی وبا ویراستاری طیبه سرلک در ۸۰ صفحه توسط نشر پروچستا در کتابخانه ملی ایران ثبت و انشااله بزودی در اختیار علاقه مندان قرار خواهد گرفت .

در این کتاب از تاب آوری  بعنوان فرایندی  آموزشی که در برگیرنده سازگاریهای مثبت در شرایط دشوار و رشد در شرایط ناگوار با تکیه بر تجربیات و مشاهدات صحبت شده است . این امر بدین معناست که می توان این خصیصه را ایجاد کرده و پرورش داد. بدیهی است که پرورش این دیدگاه از کودکی اثربخش تر بوده و سبب ایجاد منابع حمایتی قوی تر و پایدارتر در فرد می شود.  در کتاب تاب آوری و فرزند پروری با تعاریف متعدد تاب آوری و مصیبت وهم چنین  ابعاد و جنبه های های مختلف آن آشنا خواهید شد. پس از آن، جایگاه تاب آوری و مفاهیم موجود در تاب آوری کودکان مورد بحث و بررسی قرار گرفته است.

تمامی مطالب عنوان شده در این کتاب با تکیه بر پژوهش های انجام شده در حیطه تاب آوری کودکان می باشد. در ادامه، شواهد تجربی در زمینه تاب آوری کودکان و نوجوانان ذکر شده که این شواهد در سه سطح فردی و درونی، خانوادگی و محیطی، تاب آوری کودکان و نوجوانان را بررسی می نماید. همچنین در این کتاب در زمینه تاب آوری والدین صحبت می شود و بر نقش حیاتی والدین در شکل گیری و تقویت تاب آوری در کودکان و نوجوانان تأکید شده است. علاوه بر این عواملی را که در فرایند تأثیرگذاری والدین بر تاب آوری کودکان و نوجوانان نقش ایفا می کند، مطرح شده است. در انتها، ارزیابی نقادانه ای از تاب آوری ارائه شده که به بررسی نقاط قوت و ضعف رویکرد تاب آوری اشاره کرده است. این کتاب راهنمای مناسبی در زمینه تاب آوری کودکان در حیطه پژوهش، سیاست گزاری و عمل باشد.

این کتاب  بعنوان یک پژوهشنامه کاربردی به والدین ، معلمان و مربیان ، مشاوران و روانشناسان ، مددکاران اجتماعی و کنشگران عرصه های تربیتی و سازمانهای متولی در حوزه کودک و نوجوان  وتمامی پژوهشگران حوزه های علوم رفتاری ، اجتماعی و انسانی توصیه میگردد.

نقش نگرش و تاب آوری در پیش بینی کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه

زمینه و هدف: کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه و عوامل موثر بر آن موضوع مهمی است که نیازمند بررسی و مطالعه دقیق است. متغیرها و عوامل متعددی در پژوهش­ های مختلف در تبیین کیفیت زندگی این والدین مورد آزمایش قرار گرفتند اما مطالعه حاضر با هدف بررسی رابطه نگرش و تاب­آوری با کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه انجام شده است.
روش­: مطالعه­ حاضر توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه­ آماری شامل تمامی والدین کودکان با نیازهای­ ویژه شهرستان رشت در سال ۹۵-۱۳۹۴ بود که از بین آنها ۱۱۰والد (۵۵ مادر و ۵۵ پدر) به روش نمونه ­گیری در دسترس انتخاب شدند. برای جمع ­آوری داده­ ها از پرسشنامه نگرش والدین نسبت به فرزند با نیازهای ویژه­ (گوندر، ۲۰۰۲)، مقیاس تاب­آوری (کانر و دیویدسون، ۲۰۰۳) و پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان سلامت جهانی- فرم کوتاه (۱۹۹۶) استفاده شد. داده ­ها با روش همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه گام به گام تحلیل شدند.
یافته­ ها: نتایج مطالعه حاضر نشان می ­دهند نگرش و تاب ­آوری والدین کودکان با نیاز­های ویژه با کیفیت زندگی­ شان همبستگی معناداری دارند و نگرش (۳۰/۰-=β) و تاب­آوری (۴۷/۰=β) به صورت معناداری می­تواند کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه را پیش­ بینی کند (۰/۰۰۱ >p).
نتیجه­ گیری: بر اساس نتایج پژوهش حاضر، نگرش و تاب­آوری عواملی موثر در کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه هستند. استلزام­ های نتیجه به دست آمده در مقاله مورد بحث قرار گرفته است.

نقش نگرش و تاب آوری در پیش بینی کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه

 

پیش بینی تاب آوری افراد مقیم در مراکز شبه خانواده از طریق ویژگی های جمعیت شناختی خانواده اولیه و کیفیت رابطه با همسالان

هدف کلی از پژوهش حاضر، شناسایی رابطه ویژگی‌های خانواده اولیه و کیفیت تعامل با همسالان با تاب آوری و آسیب‌پذیری در کودکان و نوجوانان مقیم در مراکز شبه خانواده بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش شامل ۱۰۰ نفر از کودکان و نوجوانان مراکز شبه‌خانواده استان اصفهان بودند که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. به منظور جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه تاب‌آوری کودکان و نوجوانان (RSCA)، پرسشنامه دلبستگی به والدین و همسالان (IPPA) و پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد. داده‌ها با استفاده از آزمون همبستگی و رگرسیون، آزمون t-مستقل و تحلیل واریانس یکراهه مورد تحلیل قرار گرفت.

نتایج نشان داد متغیر‌های‌ اعتماد و ارتباط پیش‌بینی کننده های مثبت و مدت زندگی قبلی با مادر پیش‌بینی کننده‌ منفی تاب‌آوری کودکان و نوجوانان مراکز شبه خانواده؛ متغیر‌ مدت زندگی قبلی با مادر پیش‌بینی کننده‌ مثبت و دلبستگی به همسالان پیش‌بینی‌کننده‌ منفی آسیب‌پذیری کودکان و نوجوانان مراکز شبه‌خانواده بودند. یافته‌های پژوهش حاضر، علاوه بر کمک به غنای مباحث نظری حوزه تاب آوری، با شناسایی عوامل پیش بینی کننده تاب‌آوری کودکان و نوجوانان مراکز شبه خانواده در حوزه خانواده و همسالان می‌تواند برای مراکز و سازمان های حمایتی و درمانی- خدماتی پذیرای کودکان و نوجوانان بی/ بد سرپرست تلویحات کاربردی قابل توجهی داشته باشد.

پیش بینی تاب آوری افراد مقیم در مراکز شبه خانواده

از طریق ویژگی های جمعیت شناختی خانواده اولیه و کیفیت رابطه با همسالان

نقش نگرش و تاب آوری در پیش بینی کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه

کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه و عوامل موثر بر آن موضوع مهمی است که نیازمند بررسی و مطالعه دقیق است. متغیرها و عوامل متعددی در پژوهش­ های مختلف در تبیین کیفیت زندگی این والدین مورد آزمایش قرار گرفتند اما مطالعه حاضر با هدف بررسی رابطه نگرش و تاب­آوری با کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه انجام شده است.
روش­: مطالعه­ حاضر توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه­ آماری شامل تمامی والدین کودکان با نیازهای­ ویژه شهرستان رشت در سال ۹۵-۱۳۹۴ بود که از بین آنها ۱۱۰والد (۵۵ مادر و ۵۵ پدر) به روش نمونه ­گیری در دسترس انتخاب شدند. برای جمع ­آوری داده­ ها از پرسشنامه نگرش والدین نسبت به فرزند با نیازهای ویژه­ (گوندر، ۲۰۰۲)، مقیاس تاب­آوری (کانر و دیویدسون، ۲۰۰۳) و پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان سلامت جهانی- فرم کوتاه (۱۹۹۶) استفاده شد. داده­ها با روش همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه گام به گام تحلیل شدند.
یافته­ ها: نتایج مطالعه حاضر نشان می ­دهند نگرش و تاب ­آوری والدین کودکان با نیاز­های ویژه با کیفیت زندگی­ شان همبستگی معناداری دارند و نگرش (۳۰/۰-=β) و تاب ­آوری (۴۷/۰=β) به صورت معناداری می­تواند کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه را پیش ­بینی کند (۰/۰۰۱ >p).
نتیجه­ گیری: بر اساس نتایج پژوهش حاضر، نگرش و تاب­ آوری عواملی موثر در کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه هستند. استلزام­ های نتیجه به دست آمده در مقاله مورد بحث قرار گرفته است.

نقش نگرش و تاب آوری در پیش بینی کیفیت زندگی والدین کودکان با نیازهای ویژه

دکتر وندی ال.موس(Wendy L. Moss, PhD)

آثار انجمن روانشناسان آمریکا، Magination انتشارات بزرگ ترین سازمان علمی و حرفه اي روانشناسان در ایالات متحده و بزرگ ترین انجمن روانشناسان در سراسر جهان را منتشر می کند.

دکتر وندي ال.موس، دارای دکتراي تخصصی  روانشناسی بالینی  و همچنین  داراي پروانه فعالیت حرفه ای در روانشناسی است و همچنین گواهی و اعتبار نامه ی روانشناسی مدرسه را نیز  دارد. دکتر موس بیش از ۳۰ سال در زمینه روانشناسی در بیمارستان ها، منازل، مطب هاي خصوصی، درمانگاهها و مدرسه ها مشغول به کار بوده است. همچنین به سبب تبحر او در روانشناسی مدرسه از طرف  نخبگان  روانشناسی حرفه اي آمریکا به عنوان سفیر روانشناسی مدرسه برگزیده شد و از سوي آکادمی روانشناسی آمریکا به عنوان همکار منتسب شد.

کتاب هایی به قلم دکتر وندي ال.موس:
• خودم باشم: راهنماي کودکان براي تقویت اعتماد به نفس وعزت نفس
• کودکان با یک دفترچه راهنما نمی آیند : راهنماي معلمان براي چالش هاي مؤثر بر یادگیري (با همکاري دونالد
اي.موس)
• کتاب نوجوانان: راهنماي بلوغ براي نوجوانان (با همکاريروبین اي. دلوکا اکونی)
• مدرسه را ساده کنیم: راهنماي راهکارهایی براي کودکان براي از بین بردن اضطراب (با همکاري سوزان اي. تدونیو)

• راهنمایی براي کودکان کم توان جسمی در رویارویی با چالش هاي زندگی

متن فوق برگرفته از کتاب تاب آوری کودکان دکتر وندی ال موس است که با ترجمه محمدرضا مقدسی و طیبه سرلک توسط انتشارات ورجاوند بزودی روانه بازار خواهد گردید .

تاب آوری کودکان

برای اولین بار در کشور کانون توسعه و همیاری مهدهای کودک استان با حمایت و تحت امر معاونت اجتماعی اداره کل بهزیستی استان کرمانشاه کارگاه آموزشی دو روزه ای رابا عنوان ( تاب آوری کودکان ، ارکان و ابعاد )  در روزهای ۱۱ و ۱۲ اسفند برگزارشد.