کارگاه تاب آوری در مدارس( نخستین کنگره ایرانی روانشناسی مثبت)

گواهی شرکت دراین کارگاه آموزشی  توسط دبیرعلمی کنگره با لوگو ونشان دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید بهشتی  ، سازمان نظام روانشناسی جمهوری اسلامی ایران  و انجمن روانشناسی بالینی کودک و نوجوان ایران صادر خواهد شد..تعلیم و تربیت بصورت عام و مدرسه ها بصورت خاص می‌توانند مهمترین مراکز آموزش و توسعه تاب آوری باشند که البته در مقابله  با آسیب‌های اجتماعی و توسعه مدیریت پیشگیری نیز  می‌توانند نقش عمدهای ایفا نمایند، مدارس موفق و مثبت در مواردی نیز می‌توانند بدکارکردی‌های خانوادگی را نیز جبران نمایند. از طرفی روش‌های اجرایی و عملیاتی برای آموزش تاب آوری در مدارس آنچنان‌که میبایست مورد توجه قرار نگرفته است. در این دوره بصورت اجمالی به اهمیت و چگونگی آموزش تاب آوری در محیط‌های آموزشی  پرداخته می‌شود

 

تاب آوری در آموزش و پرورش

 

 

 

 

 

 

خانه تاب آوری با افتخارسه گانه فوق را جهت استفاده و توسعه تاب آوری در مدارس و محیط های آموزشی معرفی مینماید . توضیح اینکه کتاب تاب آوری د رمدارس چاپ و در اختیار علاقه مندان قرارگرفته و دوعنوان دیگر بزودی روانه بازرار خواهد شد

 

مدرسه تاب آور

مدارس تاب آور در دنيا به رشد خلاقيت و مديريت استرس در كودكان كمك مي كنند

نويسنده: دكتر ليلا افضلي

بشر امروز در یک دوره پیچیده زندگی می کند، یکی از مشخصات این دوره تخصصی شدن مسائل و وابستگی افراد به یکدیگر جهت استفاده از تخصص آنها برای تداوم یک زندگی متعادل است. با توجه به سرعت تغییر و پیشرفت در تمام ابعاد زندگی بشر امروز، توجه به کیفیت زندگی تحصیلی دانش آموزان نیز یک امر مهم است. وظیفه نهاد آموزش و پرورش به عنوان مهمترین نهاد اجتماعی در آماده کردن دانش آموزانی که عامل توسعه کشور تلقی می شوند، برای مواجهه و سازگاری با مقتضیات قرن بیست و یکم که از حساسیت ویژه ای برخوردار است، بسیار حساس و سنگین است. نقش نظام آموزشی امروزه فقط یادگیری و انتقال دانش رسمی نیست، بلکه به همه ابعاد غیر تحصیلی نیز مربوط می شود و یکی از بزرگترین چالشهایی که سر راه معلمان امروز قدعلم کرده این است که چطور تک تک دانش آموزان را به موفقیت تحصیلی برسانند.  شناسایی عواملی که هم موجب بهبود عملکرد تحصیلی شود و هم سلامت روانشناختی دانش آموزان را ارتقاء دهد از اهمیت خاص برخوردار است. از جمله این عوامل افزایش تاب آوری دانش آموزان است. تاب آوری عبارتست از فرایند سازگاری با زندگی استرس آمیز و پرچالش به شیوه ای که فرد بتواند با مهارت های حمایتی و سازگاری از پس آن برآید. در واقع تاب آوری ظرفیت تحمل سختی ها و اصلاح خود می باشد. تمرکز بر تاب آوری به معنای این است که به جای داشتن یک دیدگاه معیوب و تمرکز بر عوامل خطرزا- اینکه مشکلات و خطرات چطور می توانند به رشد ناسالم و عدم موفقیت در زندگی تحصیلی و اجتماعی منجر شوند- دیدگاه تاب آورانه و قوت مداری را در پیش گیریم و بر عوامل پیشگیری کننده تمرکز کنیم: نقاط قوت شخصی، حمایت های رشدی و فرصت ها، موقعیت های محیطی و ویژگی های خانواده ها،‌ مدارس، اجتماعات و گروه های همسالان که فلاکت ها و مشکلات را کاهش و رشد سالم و یادگیری موفقیت آمیز را ارتقاء می دهند.

مدارس بعد از خانواده ها، محتمل ترین محل برای دانش آموزان هستند تا آن ها شرایطی را تجربه کنند که تاب آوری در آنان تقویت شود. ادامه‌ی خواندن

کتاب تاب آوری در مدارس

تاب آوری در مدارس
نان هندرسون و مایک ام.میلستین
ترجمه محمدرضا مقدسی
و عفت حیدری
نشر ورجاوند
چاپ دوم: ۱۳۹۶
۱۶۰ ص ـ ۲۰۰۰۰ تومان
مؤلفین در اثر حاضر امتیازات منابع جدید تاب‌آوری تحصیلی را مانند یک نقشه عملی می‌دانند که می‌تواند برای قوی‌سازی درونی و افزایش انعطاف‌پذیری دانش‌آموزان و کارکنان مورد استفاده قرار گیرد.
نویسندگان این کتاب به شما اطمینان می‌دهند با راهکارهای ارائه شده، هر کسی می‌تواند قدرت و پویایی خود را برای دفاع از نیازها و مطالباتش گسترش دهد.
شما در این کتاب می‌آموزید: تاب‌آوری چیست و چرا مهم است؟ با چه مهارت‌ها و ابزاری می‌توان تاب‌آور شد؟ چه استراتژی‌هایی برای هدایت دانش‌آموزان به سوی تاب‌آوری وجود دارد؟ چگونه ساختار تاب‌آوری با اصلاحات تحصیلی و آموزشی و پرورش ادغام می‌شود؟ چرا دانش‌آموزان تاب‌آور به معلمان تاب‌آور نیاز دارند؟ چگونه می‌توان نقاط قدرت را ارزیابی کرد و تاب‌آوری خود را افزایش داد؟ چگونه می‌توان ترسیم درستی از پیشرفت‌های خود در مسیر تاب‌آوری داشت؟
نان هندرسون مدیرعامل یک شرکت نشر و آموزش در سان‌دیه‌گو کالیفرنیاست. نشریات او در مورد تاب‌آوری، رفاه، رشد مثبت جوانان، تغییر مدارس و تحولات سازمانی در بیش از ۲۵ کشور مورد استفاده قرار گرفته و به اسپانیایی و روسی نیز ترجمه شده است. او با پنج دانشکده و دانشگاه همکاری کرده و به عنوان یک درمانگر کلینیکی با جوانان، بزرگسالان و خانواده‌ها کار می‌کند و برنامه‌هایی نیز درباره تاب‌آوری و پیشگیری در سطح کشور ارائه می‌دهد.
مایک ام میلستین در گروه تاب‌آوری همکاری می‌کند و استاد مدیریت آموزشی در دانشگاه نیومکزیکو است. او در حوزه تاب‌آوری و تغییرات سازمانی و توسعه آموزش می‌دهد و فعالانه در مدرسه و جامعه به آموزش تاب‌آوری مشغول است. او نویسنده یازده کتاب است.

تاب آوری در مدارس برگزار شد

به  همت اداره آموزش و پرورش ناحیه دو کرمانشاه کارگاه دو روزه تاب آوری ویژه مدیران مدارس ، در محل تالار اجتماعات  اداره مذکور و در روزهای ۲۴ و۲۵ مردادماه جاری برگزار گردید.

مدل تاب آوری تحصیلی بر اساس شایستگی تحصیلی و رابطه معلم-شاگرد

هدف از این پژوهش تدوین و بررسی مدلی درباره تاب آوری تحصیلی بر اساس شایستگی تحصیلی و با میانجی گری رابطه معلم-شاگرد انجام گرفت. روش پژوهش از نوع همبستگی است و جامعه آماری شامل دانش آموزان دختر و پسر ۱۱ تا ۱۳ ساله منطقه ۶ شهر تهران بود که در مقاطع تحصیلی ششم، هفتم و هشتم مشغول به تحصیل بوده و تعداد ۳۰۰ نفر از آن ها با استفاده از نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند.

ابزارهای پژوهش شامل پرسش نامه تاب آوری تحصیلی، پرسش نامه رابطه معلم – شاگرد و پرسش نامه شایستگی تحصیلی بود. یافته ها تأثیر کل شایستگی تحصیلی بر تاب آوری تحصیلی و رابطه معلم – شاگرد در سطح ۰۱/۰ و تأثیر کل رابطه معلم – شاگرد بر تاب آوری تحصیلی در سطح ۰۱/۰ معنادار شد. از این مدل ساختاری می توان برای پیش بینی و مداخله در مورد تاب آوری تحصیلی دانش آموزان نوجوان بهره جست تا از مصائب احتمالی ناشی از ضعف تاب آوری تحصیلی جلوگیری شود.

مدل تاب آوری تحصیلی بر اساس شایستگی تحصیلی و رابطه معلم-شاگرد

 

تاب آوری در مدارس

دانشمندان رفتارشناس از واژه تاب آوری حداقل برای توصیف سه پدیده استفاده می کنند: ۱- پیامدهای مثبت رشد ویژه کودکان و نوجوانانی که در محیط های پرخطر زندگی می کنند. ۲- توانایی به دست آمده پس از عبور از موقعیت های دشوار ۳- بهبودی، ترمیم و درمان پذیری معلمان و مدارس از جمله عوامل محافظتی و حمایتی برای کودکان و دانش آموزان بوده و به آنها کمک می کنند تا به مشکلاتی مثل فقر مزمن و استرس مداوم و مشکلات روحی والدین و خانواده های ناکارآمد خود فائق آیند.
کتاب تاب آوری در مدارس علاوه بر اینکه میتواند بعنوان محتوی آموزشی در دوره های تخصصی  تاب آوری  برای مددکاری اجتماعی، مشاوره، روانشناسی، رفاه اجتماعی و گرایش های مختلف مدیریت و حرفه های یاورانه مورد رجوع واقع شود، در فعالیت های سازمانهای مردم نهاد نیز میتواند راهنمای تدوین و طراحی پروژه های تقویت تاب آوری باشد.
نان هندرسون با معرفی مبسوط چرخه تاب آوری در این کتاب علاقه مندان را با روشها و پروتکل های مداخلاتی اثر بخشی آشنا میکند که میتواند در تحول آموزشی بسیار کارآمد باشد.
کتاب تاب آوری در مدارس در فصول هشتگانه خود به تعریف تاب آوری در محیطهای آموزشی، چگونگی تقویت تاب آوری در مدارس، تاب آوری در فضاهای دانشگاهی و دانشجویی، توصیف ویژگی های مدارس تاب آور، خردورزی و تدبیر برای تقویت تاب آوری، انعطاف در فرآیندهای تغییر و تحولات آموزشی، تاب آوری در عمل و معرفی ابزارهایی برای تسهیل توجه نشان داده است.
قابل به ذکر است، مجموعه آثار خانم هندرسون و همکارش علاوه بر اینکه در ۲۵ کشور دنیا تدریس میگردد و به زبانهای فرانسوی، اسپانیایی و روسی نیز ترجمه شده است. پیش از این نیز کتاب ره نمای تاب آوری از همین نویسنده با ترجمه محمدرضا مقدسی و هُما نیابتی در اختیار علاقه مندان قرار گرفته بود.
این کتاب توسط نشر ورجاوند و با ترجمه محمدرضا مقدسی و عفت حیدری در هشت فصل و ۱۶۰ صفحه در دسترس علاقه مندان به تاب آوری قرار گرفته است.

تاثیر روش درمانجو مداری راجرز بر تاب آوری دانش آموزان

هدف از اين پژوهش تعيين تاثير روش درمانجو مدار راجرز بر تاب آوري دانش آموزان دوره متوسطه دوم شهر تهران بود. جامعه آماري پژوهش كليه دانش آموزان پسر دوره متوسطه دوم مدارس دولتي شهر تهران در سال ۹۴-۱۳۹۳ و نمونه پژوهش شامل ۲۴۰ نفر از اين دانش آموزان بود كه از ميان مدارس به روش نمونه گيري دو مرحله اي انتخاب و همتاسازي شدند. سپس به صورت تصادفي ۴۰ نفر از دانش آموزاني كه تاب آوري آن ها پايين تر از ميانگين بود به طور تصادفي از دو مدرسه انتخاب و در دو گروه آزمايش و گواه گمارده شدند (براي هر گروه ۲۰ نفر). جهت جمع آوري داده ها از پرسش نامه تاب آوري كونور و ديويدسون (۲۰۰۳) كه داراي ۲۵ سوال ۵ گزينه اي و روش درمانجو مداري راجرز طي ۸ جلسه، ۹۰ دقيقه اي اجرا شد. اين پژوهش نيمه آزمايشي از نوع پيش آزمون-پس آزمون با گروه گواه و مرحله پيگيري بود. جهت تحليل داده ها از آمار توصيفي و آمار استنباطي (آزمون كوواريانس) استفاده شد. نتايج پژوهش نشان داد كه ميزان تاب آوري دانش آموزاني كه روش درمانجو مدار راجرز را دريافت كرده اند به طور معنادار بالاتر از ميزان تاب آوري دانش آموزاني است كه روش درمانجو مدار راجرز را دريافت نكرده اند. اين روش در افزايش ميزان تاب آوري دانش آموزان موثر و در طول زمان از پايداري مناسبي برخوردار است. روش درمانجومدار راجرز، همانند يك سپر بلا، افرادِ در معرض خطر را در برابر آثار سوء مواجهه با عوامل خطر محافظت مي كند و سبب افزايش تاب آوري آن ها مي شود.

تاثیر روش درمانجو مداری راجرز بر تاب آوری دانش آموزان

کارگاه تاب آوری برای مربیان پیش دبستانی کرمانشاه

iran resiliency website

اولین دوره آموزش کلاسهای تاب آموری برای معلمان مقطع پیش دبستانی و ابتدایی ناحیه یک آموزش و پرورش استان کرمانشاه در سالن اجتماعات دبستان امین در این ناحیه برگزار شد .

 معاون آموزش ابتدایی ناحیه یک کرمانشاه در مراسم آغازین این دوره آموزشی گفت :حفظ سلامت وتقویت  توانش اجتماعی در مقطع ابتدایی  جایگاهی ویژه دارد. آموزش و پرورش به توجه به اهمیت موضوع ، درنظر دارد برای  کلیه مراکز پیش دبستانی و مدارس ابتدایی دوره های مختلف آموزش تاب آوری برگزار کند.

وی هدف اصلی برگزاری این دوره ها را تربیت نسلی مقاوم  دربرابر آسیبها و صدمات برشمرد وافزود  به یقین آموزش و تقویت تاب آوری میتواند منجر به داشتن فرزندان و دانش آموزانی ، سالم ، توانمند ، خوش بین و امیدوار و پرتلاش بیانجامد

تاب آوری در آموزش و پرورش کرمانشاه مورد تاکید قرار گرفت

resilience kermanshah

فرماندارکرمانشاه در جلسه شورای اموزش و پرورش این شهرستان گفت :

باید تلاش کرد تا آموزش و پرورش به جایگاه واقعی خودش برسد چرا که این نقش و جایگاه واقعی آموزش و پرورش است که می‌تواند بستر توسعه و پیشرفت را فراهم کند. وی با تاکید بر نقش مهم و تاثیر گذار آموزش و پرورش در حوزه‌های مختلف اجتماعی و فرهنگی و سیاسی و تعاملات سازنده دستگاه تعلیم و تربیت با دستگاه‌ها و ادارات مختلف در شهرستان، با تاکید بر اهمیت سلامت اجتماعی و تاب آوری افزود : این موضوع میتواند از بهترین راهکارهای بهبود وضعیت روانشناختی و غلبه بر هیجانات کاذب باشد فضل اله رنجبر با حمایت از توسعه و بسط فرایند تاب آوری در آموزش و پرورش کرمانشاه تاکید کرد :

موضوع تاب آوری در بین دانش آموزان باید به شکلی نهادینه آموزش داده شود.

دراین جلسه مدیر کل آموزش و پرورش استان و نماینده محترم ولی فقیه در آموزش و پرورش نیز حضور داشتند.

resilience kermanshah 11

آموزش وپرورش کرمانشاه کارگاه تاب آوری برگزار کرد

به همت اداره آموزش و پرورش ناحیه یک کرمانشاه صبح امروز۱۳۹۴/۱۰/۲۲ در محل پژوهش سرای دانش آموزی این اداره کارگاه  تاب آوری برگزارگردید .

درابتدای جلسه سرکار خانم دکتر ردگاه ( معاونت آموزش) ضمن خیر مقدم به حضار، اهمیت حفظ سلامت وتوسعه تاب آوری را خصوصا درمدارس  ابتدایی مورد تاکید قرارداد در این نشست تخصصی که با همراهی مدیران ، معاونین و کارشناسان حوزه ستادی برگزار گردید ، مفاهیم و کلیات تاب آوری ، چرایی و چگونگی تاب آوری در مدارس توسط آقای محمدرضا مقدسی تدریس گردید.

ksh resilience 1

کارگاه آموزشی تاب آوری ( قروه)

به گزارش روابط عمومی مدیریت آموزش وپرورش شهرستان قروه، گرد همایی ماهانه مشاوران مدارس برگزارشد.این گردهمایی با توجه به اهمیت پیشگری از آسیب های اجتماعی وبه پیشنهاد کارشناس مشاوره کارگاه ۴ساعته با محوریت کلیات ومبانی تاب آوری روانشناختی با حضورمدیریت آموزش وپرورش برگزارشد.

دراین کارگاه محمد رضا مقدسی پژوهشگر ومدرس تاب آوری مطالبی را دراین زمینه عنوان نمودند.

tabavariمنبع : http://cms.medu.ir/5820/index.php

مدارس تاب آور

مشارکت اجتماعی از طریق تعدد وتنوع ذخایر رفتاری موجب توسعه و تقویت ” تاب آوری ” است.
مشارکت و حمایت های اجتماعی هم چنین میتواند به اصلاح طرحواره های رفتاری کمک کند
این مهم در مدارس تاب آور به بهترین شکل انجام میگیرد.
کودکان و نوجوانان بخش عمده ای از زندگی خود را در مدرسه میگذارنند و این فرصت و ظرفیتی بی نظیر برای توسعه و تقویت تاب آوری است .
مدارس کانون آموزش رفتارهای سلامت محور هستند و این به نوبه خود میتواند به توفیقات تحصیلی دانش آموزان کمک کرده و یا در موارد خاص از افت تحصیلی ایشان جلوگیری کند.چرا که تاب آوری با موفقیت تحصیلی رابطه مثبت دارند(اسکلیزو همکاران ،۲۰۰۶).
توجه به تقویت و توسعه تاب آوری روانشناختی در مدارس میتواندآسیب پذیری اجتماعی را نیزبه نحو چشمگیری کاهش داده و امکان دستیابی به سطوح بالاتری از سلامت اجتماعی و بهزیستی روانشناختی را فراهم سازد.1
ضمن اینکه در همین مدارس است که با مددکاری و یا مداخله می توان نارسایی ها خانوادگی و صدمات و آسیب های روانی و اختلالات رفتاری را پایش ، درمان و یا از بروز انواع آسیب ها متعدد دیگر جلوگیری کرد.
از سوی دیگر پایین آمدن سن آسیب ها و صدمات اجتماعی اهمیت توجه به تاب آوری جمعیت دانش آموزی را متذکر میگردد. آموزش و توفیقات تحصیلی با افزایش ذخایر شناختی موجب ارتقاء سلامت هستند.

 

همچنین علاوه بر مساله ” ذخایر شناختی ” پژوهشها نشان میدهد وجود حتی یک مربی ، معلم و مددکار صمیمی و حامی میتواند مانع جدایی دانش آموزان از مدرسه و ترک تحصیل خواهد بود. ادامه‌ی خواندن

مدرسه تاب آور

مشارکت اجتماعی از طریق تعدد وتنوع ذخایر رفتاری موجب توسعه و تقویت ” تاب آوری ” است.
مشارکت و حمایت های اجتماعی هم چنین میتواند به اصلاح طرحواره های رفتاری کمک کند.
این مهم در مدارس تاب آور به بهترین شکل انجام میگیرد.
کودکان و نوجوانان بخش عمده ای از زندگی خود را در مدرسه میگذارنند و این فرصت و ظرفیتی بی نظیر برای توسعه و تقویت تاب آوری است .
مدارس کانون آموزش رفتارهای سلامت محور هستند و این به نوبه خود میتواند به توفیقات تحصیلی دانش آموزان کمک کرده و یا در موارد خاص از افت تحصیلی ایشان جلوگیری کند.چرا که تاب آوری با موفقیت تحصیلی رابطه مثبت دارند(اسکلیزو همکاران ،۲۰۰۶).
توجه به تقویت و توسعه تاب آوری روانشناختی در مدارس میتواندآسیب پذیری اجتماعی را نیزبه نحو چشمگیری کاهش داده و امکان دستیابی به سطوح بالاتری از سلامت اجتماعی و بهزیستی روانشناختی را فراهم سازد.
ضمن اینکه در همین مدارس است که با مددکاری و یا مداخله می توان نارسایی ها خانوادگی و صدمات و آسیب های روانی و اختلالات رفتاری را پایش ، درمان و یا از بروز انواع آسیب ها متعدد دیگر جلوگیری کرد.
از سوی دیگر پایین آمدن سن آسیب ها و صدمات اجتماعی اهمیت توجه به تاب آوری جمعیت دانش آموزی را متذکر میگردد. آموزش و توفیقات تحصیلی با افزایش ذخایر شناختی موجب ارتقاء سلامت هستند.
همچنین علاوه بر مساله ” ذخایر شناختی ” پژوهشها نشان میدهد وجود حتی یک مربی ، معلم و مددکار صمیمی و حامی میتواند مانع جدایی دانش آموزان از مدرسه و ترک تحصیل خواهد بود.
از طرفی مبتنی بر شواهد دانش آموزان درس مربیان و معلمانی راکه بیشتر دوست می دارند بهتر انجام میدهند و نکته جالب توجه دیگر این است که چنانچه دانش آموزی در مدرسه احساس درک و حمایت اجتماعی کند وضعیت تحصیلی بهتری را تجربه و ارایه خواهد کرد.
در مجموع اهمیت انتظارات و توقعات تحصیلی در توسعه و تقویت تاب آوری به اثبات رسیده است(جانسون و هاوراد،۱۹۹۸).
با این مقدمه کوتاه میتوان به چند مولفه اصلی در مدارس تاب آور توجه داد:

-تاکید موکد بر موفقیت و ادامه تحصیل و وجلو گیری از خروج و ترک تحصیل بچه ها از مدرسه.
-نظارت دقیق بر عملکرد دانش آموزان ، والدین و مربیان ومعلمان و کارکنان مدارس ( ماستن ، ۱۹۹۸).
-فراهم سازی مشارکت های معنادار و همه جانبه در مدارس (راتر،۱۹۷۹).
علاوه بر این مدارس میتوانند با آموزش خود مراقبتی دربسیاری از آسیبهای اجتماعی نقش پیشگیرانه شایسته ای را ایفا کنند اساسا میتوان گفت مدارس کانون یادگیری و اصل و اساس سلامتی و مشارکت اجتماعی هستند . راه سعادت و سلامت از مدارس میگذرد.
در خاتمه به این اشاره میگردد که بهزیستی روانشناختی بسیار معمولی تر ازآن است که تصور میکنیم و براحتی در دسترس است . با این حال بچه ها به دوز پایینی از خطرات و چالشها نیازمند هستند که انتظار میرود کما فی السابق مدارس با توجه روز افزون به تقویت و توسعه ” تاب آوری”
بسترساز و حامی این مهم باشند.
ضروری به نظر میاید با توجه به مقتضیات زمانی و به منظور کاهش آسیب پذیری و افزایش تاب آوری ، ترویج و درک حمایت های اجتماعی توجه بیشتری را از آن خود سازد ، جرا که همگان واقف هستند سازه های اجتماعی قطره هایی هستند که دریا میشوند. و فی الواقع اجتماعی کردن هر مساله و مشکلی موجب تقویت راه حل آن موضوع خواهد بود.

محمدرضا مقدسی

 

منبع : وبسایت رسمی مددکاران اجتماعی ایران