تاب آوری خانواده ، مسیر معنویت و مذهب

 محمدرضا مقدسی مدیر و موسس خانه تاب آوری در یادداشتی برای میگنا در باشگاه تاب آوری ازتاب آوری خانواده با محوریت معنویت و مذهب نوشته است : خانواده ها چگونه در مقابله با سختی، گرفتاری و مشکلات ، فقدان و تروما نه فقط جاده سالم بدر می برند و آن را پشت سر می گذارند بلکه به کامیابی و موفقیت می رسند؟ آیا فر آیندها ی تحمل و پایداری، رشد، هدفمندی و بهبودی هسته مرکزی سازگاری هستند؟

  معنویت و مذهب می تواند منبعی مهم برای سازگاری خانوادگی و فردی باشد.

جهان بینی های مبتنی برمذهب یا معنویت، عقاید و ارزش ها، فعالیت ها و روابطی را ارائه می کنند که می تواند تاب آوری وسازگاری را تقویت کند.


مقابله تعاریف معنویت و مذهب
معنویت و مذهب چند بعدی و پیچیده هستند و هیچ تعریف ساده ای را نمی توان برای هر کدام کافی دانست.
اغلب به نظر میرسد مذهب و معنویت درهم تنیده و به هم پیچیده هستند اما گاهی در بعضی از جوامع و فرهنگ های متفاوت برخی افراد خود را معنوی در نظر می گیرند اگر چه آنها وابسته به یک گروه مذهبی خاص نیستند.

توضیح دیگر هم شامل اقبالی عام، نهادینه شدن و تعمیق واقعیت مذهبی در جهان بینی های مغرب زمین است. و اما یک تعریف مفید به طور خاص از مذهب توسط کوئینگ، ام سی کولوف و لارسون (۲۰۰۱) ارائه می شود:” یک سیستم سازماندهی شده از عقاید، نماد ها، آیین و فعالیت ها برای تسهیل و نزدیکی به وجود متعال و مقدس (خدا، نیروی برتر، یا حقیقت و واقعیت لایزال، بی نهایت) و برای ترویج درک بهتری از رابطه و مسئولیت فرد نسبت به دیگران در زندگی اجتماعی منظور شده است.”

در مقابله و مقایسه با تعریف گفته شده از مذهب این تعریف از معنویت به عنوان یک مؤلفه برتر و بعدی از ابعاد تجربیات انسانی شامل سرمایه گذاری فعال در ابر ارزش ها و مقدسات است ” همسو با این نگرش، آپونته (۲۰۰۲) معنویت را به این صورت تعریف کرده است: جنبه متعالی زندگی که به ما معنی می دهد (فلسفه والهیات)، اخلاقیات (اخلاق و یا تقوا و معصیت)، و فعالیت معنوی (شبکه های اجتماعی معناگرا و مذهبی)، هستند.

اکنون به نظر میرسد که معنویت را می توان همراه و یا خارج از گرایشهای مذهبی تجربه کرد. یافته های فراوانی گواهی داده اند انسانهای معنوی نمره تاب آوری بالاتری دارند همچنین کمتر به گرفتاریهای قلب و عروق و یا حمله قلبی دچار میشوند و این افراد سیستم ایمني کارآمدتری دارند و همچنین میدانیم که تاب آوری و معنویت موجب شده است که حتی افراد کمتر به فشار خون مبتلا شوند.

همچنین مصرف مواد مخدر، الکل، طلاق، و خودکشی در میان انسانهای معنوی بطرز معنی دار کمتر است برای مثال یکی از پژوهشهای پایه در این عرصه گزارش داده است افرادی که فعالیت مذهبی دارند کمتر از سایرین از افسردگی و اضطراب رنج می برند( ورنینگتون، کوروسو و ام سی کولوف و سانداژ (۱۹۹۶).

 بنا به همین گزارش از میگنا رسانه سلامت روان  کشور اما براستی فرآیندهایی که از طریق آنها مذهب و معنویت می تواند این امتیازات را ارایه کند کدامست ؟ کوینگ (۲۰۰۵) شماری از روش هایی را شناسایی کرد که با آن باور و فعالیت مذهبی می تواند سلامت روانی را ارتقا دهد.

باورهای مذهبی نگرش و جهان بینی مثبت را ارتقا می دهند که به درک موقعیت های مشکل و عبور موفقیت آمیز از آنها و تاب آوری بهتر و بیشترکمک می کند معنویت هدف ایجاد می کند، حمایت اجتماعی را ارتقا می دهد، و دیگر جنبه های هدایت، والدگری و یاریگری را همانند معلمی، مربی گری، کوچینگ و یا مددکاری اجتماعی را ارتقا می دهد، معنویت نیروی مدیریت خویشتن را تقویت میکند.

معنویت بخشش و حق شناسی را ترغیب می کنند، امید ایجاد می کنند و تمامی این فرآیندها می تواند برای تاب آوری افراد، خانواده ها، و جوامع آنها امتیازات ویژه ای ایجاد کند.

همچنین مطالعات نشان داده اند فعالیت های مذهبی موجب ارتقاء سلامت جسمانی نیز بوده است. به یقین مراقبه، نماز، فعالیت های خیریه و نوع دوستانه با سطوح پایین تر افسردگی و اضطراب، عزت نفس بالاتر، روابط بین فردی بهتر و یک دیدگاه مثبت تر به زندگی و تاب آوری بیشتر مرتبط شده اند.
 

تاب آوری مساله بودن یا شدن است

محمدرضامقدسی

مساله تاب آوری بودن یا شدن است

باشگاه تاب آوری

 به گزارش میگنا محمدرضامقدسی در یادداشتی برای باشگاه تاب آوری نوشت : اکثر تعاریف تاب‌آوری با عبارت «ظرفیت برای …» و «توانایی برای …» شروع می‌شود. برخی محققین «ظرفیت» را به‌عنوان ویژگی ذاتی موجودیت‌های اجتماعی در نظر می‌گیرند، حال‌آنکه عده‌ای ظرفیت را خصلتی پویا و ناگهانی می‌دانند که فقط در مواجهه با تهدید پدیدار می‌شود.

 دراین‌بین شماری از پژوهشگران تاب‌آوری را باتکیه‌بر دیدگاه پدیدارشناختی به‌مثابه فرایندی تعریف می‌کنند

که می‌توان ظرفیت را در قالب آن فرایند ایجاد کرد و ارتقاء داد. این مفهوم در ادبیات تاب‌آوری در بحث مقایسۀ «بودن در مقابل شدن» بیان می‌شود(پلادینک، ۲۰۰۹).

پژوهشگران طرف‌دار مفهوم فرایندمحوری دلیل می‌آورند که تاب‌آوری به طور اجتماعی تولید، ساخته و شرطی‌سازی می‌شود. همچنین پژوهش‌ها نشان می‌دهد که تاب‌آوری موجودیت‌های اجتماعی درون زمینه‌های ساختاری- اجتماعی گسترده‌تر حک می‌شود.
شرایط اجتماعی مطلوب مانند دسترسی به شبکه‌های اجتماعی، منابع اقتصادی و خدمات اجتماعی و قدرت تصمیم‌گیری کنش‌های تاب‌آوری را بین اشخاص، خانواده‌ها و اجتماعات تسهیل می‌کند(داخدیفایرن و همکاران، ۲۰۱۶؛ مک‌کینون و دریکسون، ۲۰۱۳؛ لوتار، ۲۰۰۶؛ ماگیس، ۲۰۱۰؛ موری نتلز و همکاران، ۲۰۰۰؛ پلادینک و همکاران، ۲۰۱۴؛ شاو، ۲۰۱۲).
چند پژوهشگر مطرح می‌کنند که شبکه‌های حمایتی اجتماعی نقش‌هایی کلیدی را از طریق توانمندسازی برای انطباق و بهبود پس از اختلالات ایفاء می‌کنند؛ این پژوهشگران با تأکید بر نقش این شبکه‌ها ظرفیت‌های اجتماع را به سرمایۀ اجتماعی ارتباط می‌دهند(اجر، ۲۰۰۰؛ کرتنی، ۲۰۱۴). مراکز پژوهشی مانند مؤسسۀ تاب‌آوری منطقه‌ای و اجتماعی(CARRI) در امریکا و مرکز پژوهش‌های تاب‌آوری[۱](RRC) در کانادا مداخله‌های متعددی را برای افزایش تاب‌آوری آغاز کرده‌اند.

عوامل متعددی مانند دولت، نابرابری‌های نهادی، روابط متقابل بین واحدهای اجتماعی، ساختارها و عامل‌های اجتماعی و رویکرد مشارکتی از جمله ویژگی‌های مهم و ضروری مداخلاتی است که انتظار می‌رود ظرفیت‌های افراد، گروه‌ها و نهادها را ارتقاء بدهد.
لیدبیتر و همکاران چهار موضوع را که به‌منظور درک بهتر تاب‌آوری باید در پژوهش‌های آتی بررسی شود، به‌اجمال بیان می‌کنند: 

«الف. ضروری است فقط به واکنش‌های عمومی گروه‌های در معرض خطر بسنده نشود و به‌جای تعمیم‌دادن واکنش‌ها به تنوع واکنش‌های فردی، خانوادگی و اجتماعی توجه شود؛

ب. لازم است نقاط قوت، شایستگی‌ها و منابع موردنیاز برای درافتادن با ناملایمات موردتوجه قرار گیرد و فقط به بررسی کمبودها، آسیب‌شناسی‌ها و انحراف‌های

منتج از آنها اکتفا نشود؛

ج. مسیرهای بلندمدت یا خط‌سیرهایی که در طول عمر در واکنش به ناملایمات تغییر می‌کند و به گونه‌های متنوعی درمی‌آید، باید بررسی شود و صرفاً پیامدهای آنی بررسی نشود؛ و د. روابط متقابل بین سطوح توسعۀ فردی، خانوادگی و اجتماعی باید موردمطالعه قرار گیرد و فقط ویژگی‌های اشخاص سازگار شده موردتوجه قرار نگیرد»(لیدبیتر و همکاران، ۲۰۰۵).

اهمیت مکان و مقیاس فضایی در فرایند تاب‌آوری نیز در کانون تمرکز چند مطالعۀ جدید قرار دارد. پژوهشگران نشان داده‌اند که ویژگی‌های اجتماعی- فضایی، از قبیل زیرساخت فیزیکی، فرصت‌های شغلی و خصیصه‌های جمعیت‌شناختی، اجتماعی و اقتصادی مکان- خواه این مکان محله یا شهر باشد، خواه منطقه یا کشور- تأثیر معناداری بر تاب‌آوری می‌گذارد(ماگیس، ۲۰۱۰؛ مک‌کینون و دریکسون، ۲۰۱۳). کک و ساکداپولراک اصطلاح «فراملیتی» را برای تبیین پویایی بین مقیاس‌های فضایی در تحلیل تاب‌آوری اجتماعی پیشنهاد

می‌دهند(کک و ساکداپولراک، ۲۰۱۳). این پژوهشگران تاب‌آوری اجتماعی را با تأکید بر اثر جهانی‌سازی مستمر بر زندگی انسان‌ها به‌مثابه پیامد حک‌شدگی بازیگران اجتماعی در محل‌ها و موقعیت‌های گوناگون تصور می‌کنند. برای اثبات معناداری این دیدگاه جغرافیایی نسبت به تاب‌آوری لازم است که پژوهش‌های بیشتری در این زمینه انجام شود.

باشگاه تاب آوری / از خانه تا مدرسه

سارینا سعادتی در یادداشتی برای میگنا در باشگاه تاب آوری نوشت : به نظر میرسد استرس، ناملایمات و چالش با زندگی انسان تنیده شده است. تحقیقات نشان داده است کودکانی که ضربه های روحی بزرگی را تجربه کرده اند می توانند با غلبه بر مشکلات و در بلوغ و بزرگسالی به اعضای بسیار کارآمد و سازنده ای برای جامعه تبدیل شوند.
در مواجه با ناملایمات برخی از کودکان نیز تحت تاثیر اثرات منفی قرار می گیرند در حالی که برخی علی رغم چنین چالش هایی خوب عمل میکنند ، موفقیتی بدست آورده و توانایی عبور از موانعی بزرگتر را نیز پیدا میکنند.
راهکارهای عملی ویژه ای  وجود دارند که معلمان می توانند برای حمایت از کودکان و خانواده ها برای  در آموزش و توسعه تاب آوری استفاده کنند.
برای حمایت معلمان از توسعه تاب آوری تعریف روشنی از تاب آوری و درک عوامل محافظتی و خطر ضروری است میتوان مفهوم تاب آوری را به سه روش بررسی کرد:
روش اول : با شناسایی ویژگی های بچه هایی که در محیط هایی بزرگ شدند که آسیب های مختلفی را تجربه کردند اما همچنان به رشد خود ادامه دادند.
روش دوم: بررسی پاسخ های متفاوتی که هر کودک با توجه به سطح توانایی خود به استرس میدهد.
روش سوم: بررسی عملکرد مثبت کودکانی که آسیب و استرس را پشت سر گذاشتند و به میزان قابل توجهی بهبود یافتند.

کودکانی که مشکلات سلامت روانی را تجربه کردند، از بخش های چالش برانگیز به صورت قوی تر و سازگارتر با تغییرات خود را نشان داده اند اما برخی دیگر اینگونه نبودند 
در روانشناسی افراد تاب آور، افرادی هستند که دارای ویژگی های درونی مانند صبر، خودپذیری، خودکارآمدی و خوش بینی هستند که به آنها امکان عملکرد و موفقیت در مواجه با ناملایمات را میدهد.

معلمان توانمند بخوبی به این نکته توجه دارند که درک  استرس  و تاب آوری  میتواند هم آیند باشد.

استرس به عنوان هرچیزی ( فیزیکی ، احساسی یا هردو) تعریف میشود که سلامتی افراد را تهدید میکند. زمانی که یک فرد استرس مداوم یا شدید و مخربی را تجربه میکند سلامتی بدنی و روانی خود را از دست میدهد 
 افراد ممکن است به روش های مختلف استرس و تاثیرات مخرب آن  را درک کنند، تفسیر کنند و به آن پاسخ بدهند و در نهایت با آن کنار بیایند.
 گاهی نیز تاب آوری به عنوان توانایی و تمایل افراد برای مقابله با استرس و سختی ها و ظرفیت آنها برای برگشتن به حالت قبلی  و حفظ عملکرد های  طبیعی تعریف شده است.
تعاریف متفاوتی از تاب آوری ارائه شده است که آن را نه تنها به عنوان توانایی فرد برای انطباق با تغییر بلکه به نهراسیدن و چه بسا تهور و استقبال از تغییر و یا تجربه پذیری معنا کرده است .

بعد جدید دیگری نیز برای درک تاب آوری معرفی شده است که تاب آوری را به توانایی فرد در استفاده از منابع برای عبور از موانع به نحوی که در بافتار و ساختار فرهنگی هم پذیرفته و معنامند باشد .

ایا افراد چگونه می توانند به  خود را بازسازی و بازیابی کنند یا با تجارب ناملایمات خود سازگار شوند؟  ایا این مهم بستگی به زمینه و ظرفیت آنها برای یافتن و استفاده از منابع در محیط خود و توانایی دسترسی  به عوامل حفاظتی دارد.
شناسایی عوامل خطر و محافظتی که به تاب آوری کودکان کمک میکند می تواند معلمان را در به کار گیری راه های پیشگیری و مداخله ی موثر برای حمایت از کودکان راهنمایی کند که یکی از آن عوامل حمایت در سطح خانواده می باشد که با توجه به ماهیت اجتماعی انسان ها هر بحثی در مورد حمایت از توسعه ی تاب آوری باید جنبه ای از خانواده را در بر بگیرد.
معلمان از موقعیت ممتازی برخوردار هستند که از زندگی خانواده ها آگاه باشند. بنابراین فرصتی بی نظیر برای حمایت و تقویت آنها دارند معلمان باید خانواده ها را به عنوان واحدهایی با نقاط قوت و توانایی ها و چالش های خاص در نظر بگیرند.
مشارکت با خانواده ها برای حمایت از کودکان در آموزش و توسعه  تاب آوری آنها حایز اهمیت است.  

سارینا سعادتی در ادامه این یادداشت نوشته است : برخلاف عوامل محافظتی، عوامل خطر ویژگی هایی هستند که احتمال تاثیر منفی ناملایمات و آسیب را در سازگاری و آسایش کلی کودکان افزایش می دهند.
عوامل خطر و تجربیات منفی شامل قرار گرفتن کودک در معرض آزاری عاطفی ، جسمی ، جنسی ، نداشتن مهارت های اجتماعی ، بی توجهی عاطفی و فیزیکی، تبعیض و نژاد پرستی، تصور ضعیف از خود، مشکلات خانوادگی مانند خشونت خانوادگی ، بیماری روانی یا جسمی والدین و مصرف مواد مخدر یا الکل میشود.
عوامل خطر منجر به کاهش منابع فردی کودک در مواجه با ناملایمات میشود در نتیجه آسیب پذیری کودک بیشتر میشود بنابراین و چون همیشه نقش معلمان و مراقبان در افزایش سازگاری و تاب آوری مکرر مورد توجه قرار میگیرد.

راهکارهای عملی برای معلمان و خانواده:

احساسات کودکان را بپذیرید.
برای کنار هم بودن اعضای خانواده تاکید داشته باشید و مهم تر از همه به بچه ها اجازه بدهید از طریق بازی و خنده کودکی خود را داشته باشند.
نسبت به نیاز های کودک حساس و پاسخگو باشید.
قوانین و انتظارات را برای کودکان واضح توضیح دهید.
برای کودکان یک محیط قابل پیش بینی ایجاد کنید یعنی فضاهایی را به وجود بیاورید که در آن نیازها و حالات عاطفی آنها شناسایی شده و احترام گذاشته شود و با در نظر گرفتن تفاوت هایشان مورد توجه قرار بگیرند.
در مورد خواسته های کودکان، انعطاف پذیر باشید و سلیقه ها و علایق آنها را بشناسید.
به کودکان در تعیین اهداف، تعریف و شناسایی موفقیتشان کمک کنید و زمانی که موفق شدند آنها را تشوق کنید.
مسئولیت پذیری متناسب با سنشان را تشویق کنید.
از کودکان در مراقبت از خود و کسب مهارت های زندگی حمایت کنید.
هرچیزی که باعث افزایش استقلال در آنها میشود را تشویق کنید.
انتخاب های مستقلانه را در آنها را تشویق کنید.



زبان تاب آوری

فاطمه فلاح تفتی در یادداشتی برگرفته از کتاب تاب آوری منابع و گفتمان برای باشگاه تاب آوری نوشت : مفهوم تاب آوری به نسبت جدید می‌باشد که در برخی از زبان‌ها برای آن واژه ای وجود ندارد. به طور مثال در زبان ایتالیایی کاستيلانو معادل تاب آوری است و در عوض از واژه‌‌ی دفاع عليه سختی ها استفاده می کنند. این مفهوم را می توان با استفاده از واژه ی دیگری نیز توصیف کرد، اما بیشتر مردم دنیا عبارت “غلبه بر سختی ها بـا شـجاعت، مهارت ها و ایمان” را درک می‌کنند.

هرچه بیشتر مفهوم تاب آوری درک شود، بهتر می توان به کودکان کمک کرد تا با بحران‌های زندگی خود با قدرت و امید مواجه شوند. کودکانی که واژگان را می آموزند، بهتر می توانند تاب آوری را در خود و دیگران تشخیص و آن را تقویت کنند و در نتیجه سبب بهبود عملکرد خود در این زمینه می‌شوند.

طبقه بندی “من دارم، من هستم و من می توانم” از یافته های پروژه‌ی جهانی تاب آوری است. در این طبقه بندی ۳۶ ویژگی کیفی که سبب تاب‎آوری می شود، شناسایی شده است. این موارد را می‌توان به سه طبقه بندی عمده که هر کدام شامل پنج بخش است، تقسیم کرد.

“من دارم”

عـوامـل حـمایتی و منابع بیرونی است که تاب آوری را بهبود می بخشد. قبل از آگاهی کودک از “من هستم و من می توانم” نیازمند حمایت و منابع بیرونی می‌باشد تا به احساس امنیت که زیربنای بهبود و تقویت تاب آوری است، دست پیدا کند که در دوران کودکی حائز اهمیت می‌باشد.

کودک تاب آور اینگونه می‌گوید: “من …… دارم.”

  • روابط همراه با اعتماد

کودک باید احساس کند که والدین و دیگر اعضای خانواده و دوستانش، او را دوست دارند و او را با عشق می‌پذیرند.

  • ساختار و قوانین در خانه

والدینی که قوانین و اصول روشن و واضحی دارند، می توانند از کودک خود این انتظار را داشته باشند که از آنها اطاعت کند. قوانین شامل وظایفی است که از کودک انتظار می رود، آنها را اجرا کند. محدودیت ها و عواقب رفتار باید به وضوح بیان و درک شوند. زمانی که این قوانین رعایت نگردد، کودک متوجه می‌شود که کار اشتباهی انجام داده؛ در این مواقع کودک باید تنبیه شود و او را بخشید و در نهایت با او آشتی کرد. حال زمانی که کودک از قوانین تبعیت می کند، باید او را مورد تحسین قرار داد.

  • الگوها

والدین و تمامی افرادی که با کودک سر و کار دارند باید به نحوی عمل کنند که در کودک حس پذیرش ایجاد کنند؛ میتوان گفت آنها برای کودک الگوی اخلاق و زندگی هستند.

  • تشویق کودکان به استقلال

والدین باید کودکان خود را تشویق کنند که روی پای خود بایستند و زمانی که لازم شد از دیگران کمک بگیرند. بهتر است کودک خود را هنگام انجام کار مستقل تشویق کنند.

  • دسترسی به سلامت، آموزش، رفاه و خدمات امنیتی

کودک باید به طور مستقل یا از طریق خانواده به خدمات پایدار دسترسی داشته باشد تا نیازهایی که خانواده نمی تواند آنها را برآورده سازند، تأمین شود. مواردی همچون نیاز به دکتر، بیمارستان، مدرسه، معلم، خدمات اجتماعی و …

“من هستم”

نقاط قوت درونی و شخصی کودک است که شامل احساسات و عقاید درونی او می شود.

کودک تاب‌آور اینگونه می‌گوید: “من … هستم”

  • من دوست داشتنی و خوش اخلاق هستم.

کودک می داند که دیگران او را دوست دارند. او در مقابل دیگران کارهای جالبی انجام می دهد تا خود را عزیز کند. او در واکنش به دیگران توازن خوبی بین برون گرایی و درون گرایی برقرار می‌کند.

  • دوست داشتن، همدردی و نوع دوستی

کودک دیگران را دوست دارد و علاقه خود را به شیوه های مختلف نشان می‌دهد. ناراحتی دیگران را حس می‌کند و به آنها دلداری می دهد.

  • به خودم افتخار می کنم.

کودک می داند که شخص مهمی است و به خود افتخار می کند و به کسی اجازه نمی دهد که او را تحقیر کند.

  • مستقل و مسئول

کودک می تواند کارهای خودش را به تنهایی انجام دهد و عواقب رفتارش را بپذیرد.

  • سرشار از امید، ایمان و اعتقاد

کودک تاب آور امیدوار است و باور دارد که افرادی وجود دارند که می توانند به او کمک کنند. او می‌تواند درست و نادرست را از هـم تشخیص و باور دارد که درست و حق، همیشه پیروز است.

“من می توانم”

بیانگر عوامل اجتماعی و شخصی است. کودکان با تعامل با یکدیگر و معلمانشان این مسائل را یاد می‌گیرند.

کودک تاب آور اینگونه می گوید: “من … می توانم”

  • ارتباط برقرار کردن.

می تواند افکار و احساسات خود را بروز دهد، متوجه تفاوت ها شود و نتایج ارتباط را درک کند.

  • مشکل را حل کند.

کودک می تواند ماهیت و میزان یک مشکل را بسنجد و راه حل هایی نو و خلاقانه پیدا کند.

  • احساسات و انگیزه هایش را کنترل کند.

کودک احساسات خود را تشخیص داده، برروی احساساتش اسم می گذارد و آنها را به شکلی که احساسات دیگران را نیز جریحه دار نکند، بیان می دارد.

  • اخلاق خود و دیگران را می شناسد.

کودک اخلاق خود و دیگران را می شناسد. این امر به کودک کمک می کند که به نحوی شایسته دست به عمل زده و متوجه شود که تا چه میزان وقت برای ارتباطات بگذارد و چگونه می تواند در موقعیت‌های مختلف موفق شود.

  • به دنبال روابط موفق است.

کودک می تواند فردی را پیدا کند که با او احساسات و علائق خود را با او در میان بگذارد و راه هایی برای حل مشکل شخصی و بین فردی در خانواده بیاید و باعث ایجاد روابط سالم و صمیمی میان خود و دیگران شود.

تقویت نیروی انسانی

کودکان در سنین مختلف به شدت بر روی این ۳ مورد تکیه می کنند. همان طور که کودکان رشد می‌کنند، بیشتر از منابع خارجی که از مهارت های (من دارم و من می توانم) کمک می گیرند. این در حالی است که به طور مداوم رویکردهای شخصی و احساسات خود را تقویت می کنند. (من هستم). درست به همان اندازه که مهارت های تاب آوری در سنین مختلف متنوع هستند، والدین و دیگر مراقبان نیز به نسبت رشد کودک می توانند رفتار و زبان تاب آوری خود را بهبود بخشند.

باشگاه تاب آوری / مادران کودکان بیش فعال

دکترژیلا فرخی دراهمیت و آثارمثبت تاب آوری برای مادران کودکان بیش فعال نوشت : تنش در قالب خانوادگی به خصوص وقتی که مزمن باشد و در اوایل رشد وجود داشته باشد اثرات مضری روی سلامت والدین، کودکان و ارتباطات والد با کودک می گذارد. یکی از عوامل مرتبط با ویژگی های درونی خانواده که می تواند سبب تنش گردد، مشکلات رفتاری و عاطفی کودکان است.

به طوری که شدت اختلال رفتاری کودک، ویژگی مهم موقعیت تنش زا محسوب می شود که یکی از شایع ترین این اختلالات، بیش فعالی/ نارسایی توجه Attention Deficit/ Hyperactivity Disorder می باشد. بیش فعالی، اختلالی است که با تحریک پذیری مداوم، تکانشگری و مشکلاتی در تمرکز مشخص می شود. در اکثر موارد، بیش فعال با مشکلات دیگری هم چون لجبازی، نافرمانی از والدین، مشکلات رفتاری و عدم موفقیت تحصیلی نیز همراه است.
دکتر ژیلا فرخی گفت: رفتارهای ناسازگارانه کودک بیش فعال (هم چون تکان شگری، عدم تبعیت از دستورات والدین، رفتارهای تخریبی، لجبازی، نافرمانی و تحریک پذیری) احساس بدی در والدین (هم چون خشم، عصبانیت، درماندگی، خستگی، کاهش تحمل) به وجود می آورد. این عکس العمل ها در نهایت منجر به حاد شدن مشکلات کودک می گردد. این اختلال به دلیلی ویژگی هایی که دارد می توانند بر عملکرد والدین و رفتارهای آنان تاثیر بگذارد. این کودکان و والدینشان نه تنها بر یکدیگر اثر متقابل دارند بلکه سایر اعضای نظام خانواده یعنی دیگر فرزندان را هم تحت تاثیر قرار می دهند.

از سوی دیگر رفتارهای نامناسب والدین مثل خشم و بی توجهی و نیز واکنش هایی که والدین به علایم این اختلال (مثل پرتحرکی و شلوغی) نشان می دهند می توانند بر روند این اختلال تاثیر بگذارد. در جریان تشخیص این اختلال، فشار های روانی فزاینده ای بر والدین وارد می شود که می تواند واکنش هایی مانند ضربه روانی، ناامیدی، خشم ، افسردگی و .. منجر شود.
ایشان اضافه کرد: نیاز به امکانات ویژه برای مراقبت از کودک بیش فعال، تحمل صحبت های دیگران، خدشه دار شدن رابطه ی کودک و والدین در اثر جدایی از افراد همسال، مشکلاتی که در ارتباط با خواهر و برادر او ایجاد می گردد، مسائل آموزشی، مشکلاتی هستند که والدین در نگهداری وتربیت کودک بیش فعال با آن کم و بیش مواجهند و همگی موجب آمدن فشار و استرس روی والدین علی الخصوص مادر می گردد و احتمالا ً آرامش خانوادگی را بهم می زنند. از آنجا که بیش فعالی و رفتارهای ناشی از آن، امری ثابت
و پایدار است، این امر بر تعاملاتی که کودک با خواهران و برادران و والدین خود دارد تأثیر می گذارد. در این میان، سلامتی مادرانی
که مجبورند معمولا ً در خانه به کودک خود رسیدگی کنند، بیشتر در معرض آسیب است. مادران کودکان بیش فعال در مقایسه
با پدران به دلیل اینکه زمان بیشتری را برای مراقبت از فرزند آسیب دیده خود اختصاص می دهند، به علت شرایط و مسئولیت های
مداومی که بیش فعالی از لحاظ شناختی، اجتماعی و هیجانی دارد، تنش بیشتری را متحمل می شوند و در مخاطره آسیب های روانی بسیاری قرار می گیرند.
دکتر ژیلا فرخی در ادامه اظهار داشت: مادران کودکان دارای اختلال بیش فعال، فشارها، مشکلات روانی، افسردگی، محدودیت، ناکامی بالا، روابط تحمیلی و وضعیت های سختی را در زندگی با این کودکان تجربه می کنند.

همچنین مادران کودکان بیش فعال نسبت به مادران کودکان عادی بار روانی ومشکلات روان شناختی بسیاری را به دوش می کشند، از رضایت زناشویی کمتری برخوردارند، تعاملات منفی بیشتری دارند و مشکلات تنظیم هیجانی و رفتاری بالاتری را تجربه می کنند. از جمله عواملی که به فرد در برخورد و سازگاری با موقعیت های دشوار و تنش زای زندگی کمک می کند و افراد را در برابر اختلالات آسیب شناختی و دشواری های زندگی در امان نگه می دارد، تاب آوری است.


این روانشناس خانواده بیان کرد:  تاب آوري ظرفیتی براي مقاومت در برابر استرس و فاجعه است. بد نیست بدانید که براي مشکلات و سختی هایی که ممکن است در زندگی همه ما وجود داشته باشد، قدرت پیشگویی کننده اي وجود ندارد؛ بلکه این خودمان هستیم که این قدرت را براي آنان قائل می شویم. در واقع این قدرت از درون خود ما سرچشمه می گیرد و با یکی از ویژگی هاي مهم روانی به نام «تاب آوري» ارتباط پیدا می کند.

تاب آوری از جمله متغیر های بسیار مهم و با اهمیت در رابطه با والدین دارای فرزند بیش فعال می باشد. تاب آوری یکی از سازه های مهم در حوزه روانشناسی سلامت است که جایگاه ویژه ای در حوزه روانشناسی مثبت نگر، روانشناسی خانواده و بهداشت روانی دارد. تاب آوری ظرفیت انسان برای مقابله انطباق با سختی، رنج، مصیبت و دیگر عوامل استرس زا در زندگی روزانه تعریف شده است. این ویژگی شخصیتی، از جمله عواملی است که از بروز مشکلات روانی در میان افراد جلوگیری می کند و آن ها را از بروز اثرات روانی رویدادهای مشکل زا در امان نگه می دارد، توانایی سازگاری با درد را افزایش می دهد، افسردگی را کاهش می دهد و موجب بهبود کیفیت زندگی می شود.

مادران دارای فرزند بیش فعال هر چه تاب آوری بالاتری داشته باشند، توان عملکرد مثبت در شرایط ناگوارشان بالاتر می رود و می توانند در برابر رنج ناشی از نگهداری فرزند بیش فعال، مقام تر بوده و کیفیت زندگی هم در این وضعیت بالاتر خواهد رفت.
سخن آخر:
نکته اي که باید به آن توجه کرد این است که درست است تاب آوري به قابلیت تطابق انسان در مواجهه با بلایا یا فشارهاي جانکاه، غلبه یافتن و حتی تقویت شدن با آن تجارب اطلاق می شود، اما این خصیصه در کنار توانایی هاي درونی شخص و مهارت هاي اجتماعی او و همچنین در تعامل با محیط تقویت می شود، توسعه می یابد و به عنوان یک ویژگی مثبت متبلور می شود. نتیجه اینکه تاب آوري در هر سن ودر هر سطحی رخ می دهد و سازه اي شناختی و قابل آموزش است یعنی تاب آوري پدیدهاي ذاتی نیست. بلکه از طریق تمرین، آموزش، یادگیري وتجربه حاصل می شود. پس اگر فکر می کنید تاب آوري کمی دارید، می توانید آن را تقویت کنید و مهارت هاي خود را براي تاب آور شدن پرورش دهید.
بنابراین میتوان گفت که اگر تاب آوری مادران کودکان دارای اختلالADHD افزایش یابد، آن ها به راحتی می توانند با مسائل و مشکلات کودکانADHD کنار آیند، و ضمن داشتن عملکرد قابل قبول و موفقیت آمیز از سلامت روان خوبی هم برخوردار گردند. بنابراین برای این که مادران کودکان دارای اختلالADHD بتوانند تاب آور شوند، باید تحت برنامه افزایش تاب آوری قرار گیرند تا مهارت های لازم را کسب کنند.
تقویت و پرورش تاب آوری احساسی در بسیاری از موارد، به تنهایی مشکل است. بنابراین در این شرایط بهتر است مادران کودکان بیش فعال از افراد باتجربه کمک بگیرید یا به یک روانشناس و مشاور متخصص مراجعه کنید تا شما را در این مسیر هدایت کنند. صحبت با روانشناس به روند خودآگاهی کمک بسیاری می‌کند و شما را راهنمایی می‌کند که این مهارت را به شکل اصولی در خودتان تقویت کنید ودر برابر آسیب ها و فشارهای وارد شده ناشی از مشکلاتی که با کودکان بیش فعال دارند، به شکل کارآمدی برخورد کنند تا خطری سلامت روانی آن ها را تهدید نکند.

بنابراین تلاش کنید که در این مسیر به افراد متخصص مراجعه کنید و کتاب‌های مهم برای پرورش انعطاف‌پذیری عاطفی، تاب آوری احساسی و خودآگاهی و ذهن آرامی را بخوانید.

مفاهیم کلیدی و اصطلاحات تاب آوری

عفت حیدری دریادداشتی برگرفته از کتاب تاب آوری ، جوانان و فرهنگ برای باشگاه تاب آوری میگنا نوشت اکنون اصطلاح تاب­‌‌آوری در سطح وسیعی شناخته شده و برای عموم مردم آشناست. این واژه­‌‌ها اغلب توسط پزشکان، درمان­گران، سیاست­‌‌گذاران، معلمان، دانشگاهیان و عامه­‌‌ی مردم استفاده می­‌‌شود و به افرادی اشاره می­‌‌کند که بعداز استرس­‌‌های مهم و دشواری­‌‌ها، با موفقیت بازگشته و بحران را طی می­‌‌کنند.

به­‌‌هرحال، تاب­‌‌آوری علی­‌‌رغم شهرت آن، به­‌‌طرز فریبنده­‌‌ای سازه­‌‌ی ساده­‌‌ای دارد و موضوع بسیاری از بحث­‌‌های تعریفی بوده و استفاده از تاب­‌‌آوری به­‌‌عنوان یک سازه­‌‌ی توضیحی، مورد سؤال قرار گرفته است. تاب­‌‌آوری از واژه­‌‌ی لاتین «رزیلیر» به­‌‌معنای جهش و بازگشت به­‌‌عقب وپس­‌‌زدن گرفته شده است.این واژه اولین­‌‌بار زمانی که توماس تردگولد از آن برای توصیف ویژگی چوب و توضیح آن­که چرا انواع چوب می­‌‌تواند بی­‌‌آن­که بشکند، حجم زیاد باری را تحمل کند، استفاده کرد(به تاریخچه­‌‌ی پژوهشی در سال ۱۸۱۸ معرفی شد.چهارسال بعد، مالت شیوه­‌‌ای را برای سنجش ضریب انعطاف و تاب­‌‌آوری و توانایی مواد برای تحمل شرایط سخت ارائه کرد.

این واژه بعداز سال­‌‌ها استفاده از مولد در مهندسی و فیزیک، توسط اکولوژیست­‌‌ها و دانشمندان حوزه­‌‌ی رشد، به­‌‌عنوان استعاره­‌‌ای برای ظرفیت سیستم پویا(برای مثال، جنگل بارانی، یک خانواده، یک جامعه) برای پاسخ­‌‌گویی به چالش­‌‌ها و تهدیدات و بقاء و تداوم شکوفایی مورداستفاده قرار گرفت.

مفاهیم کلیدی و اصطلاحات

گرچه مفاهیم تعریفی باز هم موضوع برخی گفت­‌‌وگوهاست،؛اما درمورد مفاهیم کلیدی اتفاق­‌‌نظر وجود دارد(تاب­‌‌آوری را به­‌‌عنوان ظرفیت یک سیستم پویا برای سازگاری موفق با آشفتگی­‌‌هایی که عملکرد و سرزندگی و یا رشد را تهدید می­‌‌کند، درنظر می­‌‌گیرند.

این تعریف در میان سطوح سیستم و نظام­‌‌ها، وسیع و مقیاس­‌‌پذیر است. به­‌‌هرحال، در محیط­‌‌های کاربردی نیاز به توصیفات بیش­‌‌تر برای تعریف معنای ظرفیت یا سازگاری موفقیت­‌‌آمیز و یا چالش­‌‌های مهم احساس می­‌‌شود. پژوهش­‌‌ها درمورد تاب­‌‌آوری، نیازمند تعاریف مفهومی و عملی از این عوامل بوده و فرهنگ، نقش­‌‌های مهمی را در تعریف تاب­‌‌آوری ایفا می­‌‌کند.

تعاریف تاب­‌‌آوری، ماهیت تهدید نسبت به سازگاری و کیفیت سازگاری را به­‌‌دنبال درمعرضِ تهدید قرارگرفتن، مورد بررسی قرار می­‌‌دهد.تهدیدات سازگاری عموماً با واژه­‌‌هایی مثل خطر، دشواری و وقایع پراسترس زندگی توصیف می­‌‌شوند. سازگاری مثبت به شیوه­‌‌های مختلفی، ازجمله نبود روان­‌‌درمانی، موفقیت برجسته در وظایف رشد، بهزیستی معقول و توانمندی نسبی، تعریف و سنجیده می­‌‌‌شود

مهم است که یادمان باشد خطر، یک واژه­‌‌ی احتمالی است و نشان­‌‌دهنده­‌‌ی احتمال بالای پیامدهای منفی برای اعضایء یک گروه خطر مشخص است؛ اما ماهیت اصلی تهدید را نسبت به یک فرد برای این نشان نمی­‌‌دهند تا تشخیص دهند که کدام افراد در گروه خطر، پیامدی منفی را نشان می­‌‌دهند. خطراغلب چندوجهی بوده و عوامل خطر به­‌‌طور مکرر در زندگی افراد رخ می­‌‌دهند؛.درنتیجه، محققان اغلب روی سنجش خطر مضاعف متمرکزشده­‌‌اند

طبقه­‌‌بندی­‌‌های خطر، مثل والدین طلاق­‌‌گرفته، شامل کودکانی است که در سطح وسیعیکشمکش­‌‌های قبل و بعداز طلاق بین پدر و مادرها را تجربه می­‌‌کنند؛ خشونت خانواده، مشکلات اقتصادی ومشکلات زندگی روی بهزیستی کودکان اثر می­‌‌گذارد.درضمن، کودکان به­‌‌شکل متفاوتی، بسته به سن و جنس و دوره­‌‌ی رشد و بسیاری از تفاوت­‌‌های فردی در عملکرد بیولوژیک و روانی و اجتماعی خود، نسبت به همین وقایع واکنش نشان می­‌‌دهند.

تحلیل دقیق تأاثیرات طلاق اغلب نشان می­‌‌دهد که بررسی خطرهای انباشته وتفاوت­‌‌های فردی، دیدگاه­‌‌های روشن­تری نسبت به فراآیندهاییکه روی سازگاری بلندمدت کودکان با والدین طلاق­‌‌گرفتهتأثیر می­‌‌گذارند،فراهم می­‌‌آورد

پژوهش­‌‌های تاب­‌‌آوری به­‌‌صورت مستند نشان می­‌‌دهد معمولاً پیامدهای منفی وقتی­‌‌که عوامل خطر روی هم انباشته می­‌‌شوندو به­‌‌صورت مستمر ادامه می­‌‌یابند، بدتر شده و احتمال تاب­‌‌آوری کم­‌‌تر می­‌‌شود. درنتیجه، پژوهش­‌‌های معاصر، تاب­‌‌آوری خطر را از دیدگاه متنی و مضاعف و انباشته بررسی کرده و اذعان می­دارد که ضریب­‌‌های واکنش متناسب با مقدار نشان می­‌‌دهند که خطرهای متعدد در زندگی افراد جمع می­‌‌شوند. برای مثال، خطر بزرگ­‌‌تر در زندگی افرادی رخ می­‌‌دهد که در حینی که فقر و جنگ و بدرفتاری را از سر می­‌‌گذرانند، دشواری­‌‌های تازه و حادی را تجربه می­‌‌کنند،؛ در مقایسه با کسانی که  مشکلی حاد و دشوار،؛ اما تنها راتجربه می­‌‌کنند

پژوهش­‌‌های گذشته روی ضریب­‌‌های خطر، نمونه­‌‌های مستندی را از دشواری­‌‌هایی سازگاری که افراد تجربه می­‌‌کنند و در معرض استرس­‌‌ها و خطرهایت بسیاری قرار می­‌‌گیرند،؛ نشان می­‌‌دهد

درنهایت نشان داده شده است که معمول آن است که وقتی ضریب­‌‌های خطر افزایش می­‌‌یابند، میزان دارایی­‌‌ها و منابع کاهش می­‌‌یابند.این امر نشان­‌‌دهنده­‌‌ی این حقیقت است که عوامل خطر و منابع، اغلب رابطه­‌‌ی معکوسی باهم داشته و در برخی از موارد در انتهای متضادِ همان پیوستار قرار می­‌‌گیرند(برای مثال، قوانین، فقر و والدین بدسرپرست).

می­‌‌توان سازگاری مثبت را در سطح فردی، خانوادگی، اجتماعی و یا سیستم­‌‌های دیگر تعریف کرد.در پژوهش­‌‌های تاب­‌‌آوری فردی انسانی،اغلب معیار ارزیابی سازگاری مثبت براساس انتظارات به­‌‌هنجار برای رفتار یا رشد در محدوده­‌‌ی سنی، اجتماعی و تاریخی قرار دارد.

واژه­‌‌های کلیدی

تاب‌‌آوری: ظرفیت یک سیستم پویا برای سازگاری موفق با اختلالات مهم و ادامه یا بهبود عملکرد سالم یا رشد.
عامل خطر: یک متغیر مربوط به احتمال زیاد یک پیامد منفی برای یک گروه از افراد.
خطر انباشت: خلاصه‌‌ی تمام عوامل خطری که فرد تجربه کرده و یا نمایه‌‌ای از شدت دشواری‌‌ای که تجربه کرده است.این می‌‌تواند شامل وقایع جداگانه‌‌ی پرخطر و یا رخ‌‌دادن پیاپی همان خطر باشد.
استرس: شرایط یا تجربه‌‌ی عدم تعادل در فشارهای وارده به فرد و منابع واقعی یا خیالی دردسترس برای رویارویی با این چالش‌‌‌ها؛ آشفتگی در کیفیت عملکرد در همان سطح.
وقایع دشوار و استرس‌‌آمیز زندگی: تجربیاتی که به‌‌طور عمدهبه واکنش‌‌های استرس‌‌آمیز در افراد منجر می‌‌شود.
دشواری:تجارب پراسترس زندگی که سازگاری یا رشد را تهدید می‌‌کنند. عوامل مربوط به رشد و ترفیع (دارایی‌‌ها، منابع)، ویژگی‌‌های قابل سنجش افراد مربوط به سازگاری بهتر (برای پیامدهای خاص) در شرایط پرخطر بالا و پایین، متغیرهایی با آثار سودمند بدون توجه به سطح خطر، مربوط به سازگاری مثبت.
عوامل حمایتی: ویژگی‌‌های قابل سنجش افراد مربوط به پیامدهای مثبت، به‌‌ویژه در محیط‌‌های دشوار و پرخطر، متعادل‌‌کننده‌‌ی خطر یا دشواری.
حمایت جمعی: حضور عوامل متعدد حمایتی یا تأثیرات حمایتی در زندگی افراد.
حساسیت متفاوت (حساسیت به‌‌محیط): تفاوت‌‌های فردی در واکنش و یا حساسیت به تجربه، آثار تعدیل‌‌کننده‌‌ی تجربه روی عملکرد یا رشد فردی. چنین تعدیل‌‌کننده‌‌هایی ممکن است با واکنش‌‌های خوب به محیط‌‌های مثبت و یا واکنش‌‌های ضعیف به محیط‌‌‌‌های منفی مرتبط باشند.
وظایف رشد: نقاط عطف روانی اجتماعی یا موفقیت‌‌های موردانتظار از اعضا در یک جامعه یا فرهنگ در دوره‌‌های سنی متفاوت. این نقاط عطف اغلب معیاری را ارائه می‌‌دهند که در آن رشد فرد می‌‌تواند با فرهنگ ارزیابی شود.
توانمندی: استفاده‌‌ی بهنجار از منابع فردی یا محیطی برای انجام وظایف رشد متناسب با سن.

برگرفته از کتاب تاب آوری جوانان و فرهنگ

.نوشته لیندا سی .ترون. مایکل اونگار.

برگردان محمدرضا مقدسی، عفت حیدری .نشر شبگیر ۱۴۰۱

باشگاه تاب آوری / سارینا سعادتی

سارینا سعادتی روانشناس در یادداشتی برگرفته از کتاب تاب آوری کودکان برای میگنا نوشت: تاکنون پیش آمده برای آزمون یا یادگیری چیزی تازه تلاش کنید؟ رویارویی با چالش ها و یادگیری چیزهای تازه میتواند بسیار سخت باشد وقتی هیجان زده و مضطرب هستید.

در این فصل درباره  روش های آرام سازی خود و مدیریت هیجانات میخوانید که کمک می کند به آسانی راه حل مسایل را پیدا کنید.  

چند راهنمایی برای ارام سازی
تمرین های نفس کشیدن: آیا میدانید نحوه ی نفس کشیدنتان هم می تواند ناراحتی تان را افزایش بدهد و هم میتواند آرام تان کند؟
بیشتر افراد بدون آنکه حتی در موردش فکر کنند شیوه نفس کشیدنشان را تغییر میدهند. تصور کنید وقتی میخواستید در کمد را باز کنید یک نفر از آن بیرون می پرید غافلگیر شدید شاید نفس عمیقی بکشید. در آن لحظه فکر نکردید که چه کار کنید فقط انجامش دادید.

میتوانید به خودتان یاد بدهید که چگونه نفس بکشید تا آرام شوید. وقتی مضطرب هستید این کار را امتحان کنید.

با نفس کشیدن  آرام از راه بینی ریه هایتان را به آرامی با هوا پر کنید. وانمود کنید بوی شیرینی تازه یا غذای مورد علاقه ی تازه تان را استشمام می کنید. کمک تان می کند تا بتوانید با عجله نفس نکشید.

نفس تان را نگه دارید و تا سه بشمارید.
به آهستگی بگذارید هوا از دهان تان خارج بشود. مراحل یک تا سه را چند بار تکرار کنید.

تمرین جسمانی
بعضی افراد میتوانند پس از ورزش از پس زمان های دشوار بربیایند این حس ناشی از مواد شیمایی مغز است. اندورفین ها بسیار سودمندند تا بتوانیم با درد و استرس کنار بیاییم. اگر احساس کردید بعد از یک فعالیت جسمانی بدنتان آرام بوده و قلبتان ارام تر میزند پس این راهکار میتواند برای نبرد با استرس کمک تان کند.

دانستن اینکه بدنتان چگونه کار میکند و چه کاری به آرام شدنش کمک می کند برای آرام کردن بدنتان مهم است.

بخشی از مغز که قشر پیشانی به آن می گویند به ما کمک میکند تا با احساساتمان سازگار شویم. اکنون میدانید که بخشی از مغز میتواند در آرام سازی کمک اتان کند.

تصویر سازی آرامبخش
این راهکار کمی جواب میدهد تا مغزتان به جای تمرکز روی موقعیت ناراحت کننده بر چیز دیگری تمرکز کند. زیرا اندیشیدن به لحظات ارامش بخش منجر به احساسات ارامش بخش میشود. همه چیز پیرامون حواس شماست (بینایی شنوایی بویایی لامسه و چشایی.)  با خیال پردازی لحظات مورد علاقه تان را تصور کنید. آیا میتوانید خیال کنید صدایش را بشنوید و برخی بوها و مزه ها و حتی چیزایی که لمس کرده اید را به یاد آورید؟ هر چه تصاویر بیشتری به یاد آوردید احساسات بیشتری به کار گیرید خاطره واقعی تر میشود.

افکار آرامش بخش
وقتی زندگی سخت به نظر می رسد میتوانید از افکار زیر پیروی کنید( با استفاده از احساس تان بر تصاویر مثبت و آرامش بخش تمرکز کنید)

به خود یادآوری کنید فرار از لحظات دشوار نمیتواند شیوه ی کنار آمدن با آن را به شما یاد دهد.

کنار آمدن با زمان های دشوار میتواند کمک تان کند که تاب آورتر شده و اعتماد به نفس بیشتری داشته باشید که بتوانید در آینده از عهده ی موقعیت های پر تنش برایید.

حواس پرتی
آیا میدانید که گاهی یک حواس پرتی ساده میتواند شما را به اندازه ای آرام کند که توانایی مواجه با استرس را داشته باشید؟ تلاش کنید برای مدت کوتاهی روی استرس تمرکز کنید یا برعکس. ببینید که آیا کمک اتان میکند؟ 

شاید زمان کوتاهی به نقاشی ، آواز و… اختصاص بدهید. متوجه شوید وقتی آرام و سرحال هستید بهتر میتوانید با مشکلات کنار بیایید.

یک گروه پشتیبانی بیابید
به یاد داشته باشید که افراد تاب آوری که خودشان به تنهایی به موقعیت ها رسیدگی میکنند گاهی برای چگونگی با مواجه با استرس از دیگران راهنمایی میگیرند. در حقیقت این نشانه ی قوی بودن است. نشانه ی ضعف نیست که وقتی نیاز دارید از دیگران کمک بگیرید.
روش های زیادی برای آرام کردن خودتان وجود دارد.
بهترین راه کاربردی برای خودتان را پیدا کنید.

تاب آوری و انسجام فرهنگی در جامعه ناشنوایان

عفت حیدری مترجم کتاب های متعددی در زمینه تاب آوری در یادداشتی اختصاصی برای میگنا نوشت :ویلیامسون خاطر نشان می­کند که استفاده از مدارس خاص کودکان ناشنوا نه تنها باعث می­شود که روابط حمایتگر تسهیل شود، بلکه همبستگی اجتماعی را در جامعه ی افراد ناشنوا نیز تقویت می کند.
جوانان ناشنوا از طریق ارتباط قابل دستیابی، در این باره گفت و گو می­کنند که ناشنوایی برای آنها به چه مفهومی است و نقاط قوت و ضعف خود را تحلیل می­کنند و داستانهای افرادناشنوا و موفق را می­خوانند و متعاقب آن،نقاط مشترک را درک می­کنند، بر عکس، جوانان ناشنوا در مدارس عمومی و یا مدارس مخصوص ناشنوایان اغلب فاقد فرصتهایی برای حرف زدن در مورد تجربیات خود هستند.
یکی از شرکت کنندگان در مطالعه ی مور، توصیف کرد که وی چطور به تشویق یکی از بانوان سفیدپوست دانشگاه ناشنوایان گالودت به جامعه ی ناشنوایان پیوست:
او کسی بود که مرا تشویق کرد تا به دانشگاه گالودت بروم. مرا تشویق کرد که در مورد ناشنوایی ام پرس و جو کنم، برای آنکه من مثل فردی شنوا فکر و کار می­کردم.من چندان اهمیتی به جامعه ی ناشنوایان نمی­دادم، چرا که معدودی از افرادی که من با آنها ملاقات کرده بودم، شغل های پایینی مثل نظافت و آشپزی بر عهده داشتند.

خیلی از آنها هم نقش های مدیریتی نداشتند. دانشگاه گالودت بخش دیگری از مدیریت ناشنوایان و افتخار به آنها را به من نشان داد. در این دانشگاه بسیاری از افراد ناشنوا هستند که دست کمی از افراد شنوا ندارند. آنها از باهوش ترین افرادی هستند که من ملاقات کرده ام.این مسئله کل دیدگاه مرا نسبت به جامعه ی ناشنوایان تغییر داد.

جامعه ی ناشنوایان، همبستگی و فرهنگ خود را با گرامیداشت هفته ی آگاهی بخشی به ناشنوایان و حمایت از مراسم مدرسه ی ناشنوایان و برگزاری جشنواره هایی به افتخار موفقیتهای افراد ناشنوا حفظ می­کند.بسیاری از جوانان رنگین پوست از این امتیاز برخوردار هستند که افراد متخصص ناشنوا را در اوایل زندگی خود در مدرسه یا رویدادهای فرهنگی ملاقات کنند. این امر به آنها کمک می­کند تا توان خود را درک کنند و به آنچه هستند، افتخار کنند.متخصصان ناشنوا داستانهای زندگی خود و اینکه چطور بر موانع غلبه کردند و جوانان چه درسهایی از این تجربه می­گیرند، را با دیگران سهیم می­شوند.

هویت، فرایندی چند جانبه
هویت در جامعه ی ناشنوایان آمریکا، نظیر بسیاری از رویدادهای فرهنگی، تحت تاثیر نژاد و قومیت فرد قرار دارد.برای مثال، تاب آوری جوانان ناشنوای سیاه پوست، جوانان ناشنوای سرخپوست و جوامع ناشنوای لاتین با تاب آوری و چالشهای افراد ناشنوای قفقازی متفاوت است، برای آنکه آنها تبعیض فوق العاده ای بر اساس نژاد و قومیت تجربه می­کنند.

سابقه ی آموزشی در هویت جوانان ناشنوا عامل مهمی است.برای مثال، مسائل هویتی در میان جوانانی که به مدارس عمومی می روند، با کسانی که به مدارس مخصوص ناشنوایان می­روند، متفاوت است. جوانانی که به مدارس شبانه روزی ناشنوایان می روند، به فرهنگ ناشنوایان ارزش داده و روی اهمیت مدارس ناشنوایان تاکید می­کنند، بنابراین مهم است که جوانان ناشنوا فرصتهایی داشته باشند تا بتوانند تجربیات خود را با بررسی فرهنگهای ناشنوا پردازش کرده و بتوانند هویتهای خود را بهتر درک کنند.

افراد ناشنوای رنگین پوست، در گزارش نحوه ی سازگاری خود با حاشیه نشینی ،نقاط قوت فرهنگی خود را نشان دادند.برای مثال، پاریس در این مورد تحقیق کرد که زنان ناشنوای سرخپوست آمریکایی چگونه با شناسایی منابع ارزشمند فرهنگی سازگار شدند.همانگونه که در گزارشهای سه زن با نامهای بولا،جولی و کورتلیا دیده شد.
بولا مفاهیمی مثل خورشید و دعا را به عنوان پایه های توانمندی و قدرتی که سرخپوستان بومی آمریکایی به آن محتاج بودند، دید. زنان سرخپوست ناشنوا هر روز صبح به قدرت و دعا نیاز داشتند. خورشید هر روزه به آنها قدرت و توان می­دهد.
جولی می­گوید با کمک رویابین، خوابهای خوب در نور خورشید رنگ می­بازند و رویاهای خوب ماندگار می­شوند.جولی مثبت اندیشی و حمایت معنوی خود را نشان داد.کورتلیا با استفاده از ارتباطاتی که با دخترش داشت، توان روحی و قدرت معنوی خود را نشان داد.او می­گوید پیوند ورابطه ی ما قوی است و نشان دهنده الگویی بین همه زنان سرخپوست است.

تجانس فرهنگی، گوناگونی و تنوع و وحدت
فرهنگ ناشنوایان به جامعه ی افرا ناشنوا اشاره داشته و شامل پذیرش افراد ناشنوا و درک نیازهای افراد ناشنوا و جامعه ی آنهاست.گرچه همه افراد ناشنوا وضعیت یکسانی ندارند و یا ضرورتا ارزشهای مشابهی را با هم سهیم نیستند.همانگونه که کینگ جردن رئیس دانشگاه گالودت می گوید، فرهنگ افراد ناشنوا دارای این تنوع است:
در دنیای ناشنوایان مسیرهای بسیار زیادی وجود دارد، مسیرها، موفقیتها، شکستها و راه های متفاوتی که مردم با دستگاه های ایمپلنت کمک شنوایی کنار می­آیند.ما در این دانشگاه؛ مرکز ایمپلنت کمک شنوایی برای مدرسه ی ابتدایی داریم.
دستورالعمل را در زبان اشاره در کلام شنوایی داریم.این زبان خیلی خیلی موفق بوده است. باور دارم که این الگویی است که باید در مورد کودکانی که ایمپلنت شنوایی دارند، به کار ببریم، اما دانش آموزان دبیرستانی و دانشجویان دانشگاهی هم داریم که همه ی آنها از ایمپلنت شنوایی استفاده می­کنند. دویست سالی است که مردم در باره ی افراد ناشنوا،اطلاعات غلطی دارند. از آنجایی که اکثریت جوانان ناشنوا والدین شنوا دارند، به طور کلی انتقال فرهنگ ناشنوایان از طریق خانواده انجام نمی­گیرد، اما از طریق افراد ناشنوای دیگر در جامعه انجام می­شود. تاکید روی اهمیت فرصتهای سازماین برای تعامل و مشارکت فرهنگی افراد ناشنواست.



تاب آوری جوانان و فرهنگ
نوشته لیندا.سی. ترون.مایکل اونگار.
برگردان محمدرضا مقدسی.عفت حیدری.نشر شبگیر.۱۴۰۱

تاب آوری و نهاد علم

محمدرضا مقدسی در یادداشتی برای میگنا نوشت همه ما همواره خواستار فاصله گرفتن و دوری جستن از چالشهای زندگی هستیم .برخی افراد قادر به انجام اینکار هستند ،اما برخی دیگر به ویژه کودکان دست وپنجه نرم کردن با مشکلات برایشان سخت است سوال بنیادی این است چه چیزی باعث این تفاوت عملکرد هاست ؟

این موضوع سالهاست مورد توجه پژوهشگران حوزه تاب آوری بوده است و این توجهات ومطالعات دستاوردهایی نیز بهمراه داشته است در اینجا به ابزارهای پنجگانه ای در تاب آوری کودکان مورد اشاره خواهیم کرد که به یقین این ابزارهای پنجگانه تاب آوری برای تاب آوری کودکان مبتنی بر علم و یافته های دانشگاهی است

۱-روابط :
 تاب آوری ریشه در ارتباطات دارد روابطی مبتنی بر همدلی ؛ حمایت ، توجه ومهربانی میتواند موجبات توسعه تاب آوری کودکان باشد  وجود یک فرد مهربان ، دلسوز و حامی در زندگی کودکان بسیاری از مشکلات کودکان و نوجوانن را حل میکند  این بمعنای داشتن روابط متعدد و پرشمار اجتماعی و داشتن دوستان زیاد نیست و حجم بالایی از ارتباطات را مد نظر ندارد.
بلکه حضور و همراهی کسی است که بتوان در هنگام  پیش آمدن مساله یا مشکلی از حمایت و مشورت و او برخوردار بود این چنین رابطه ای در تاب آوری کودکان بسیار دارای اهمیت است
۲-  قدرت مدیریت ، کنترل و نفوذ
اینکه کودکان احساس کنند همه صحنه زندگی شان از کنترل و مدیریت ایشان خارج است و بر هیچ بخشی از زندگی خود توانایی اعمال سلیقه و مدیریت ندارند احساس ناخوشایندی است این موضوع حتی برای بزرگسالان هم میتواند آزار دهنده باشد احساس کاهش نفوذ و کنترل  حتی میتواند موجب اضطراب باشد.

 تسهیلگران تاب آوری و مربیان کودک میدانند تقویت احساس خودکار آمدی در رشد و تحول مثبت کودکان تا چه اندازه میتواند در توانایی و تاب آوری موثر باشد کودکان در روند توسعه تاب آوری یاد میگیرند برای تغییر بخشهای قابل تغییر زندگی قیام کرده و اقدام کنند و در قسمتهای غیر قابل تغییر زندگی با آرامش و خونسردی از سازگاری و پذیرش بهره مند باشند و آرامش خود را فدای غیر قابل تغییر بودن  دنیا نکند.

۳-فعالیت های مثبت ومعنامند
تحقیقات متعددی نشان داده است که بازی ،همراه با تحریک کل مغز،در حفظ وتوسعه مهارتهای اجتماعی وعاطفی مورد نیاز برای  توانایی و تاب آوری کودکان موثر است کودکانی که در یک سرگرمی و تلاش خلاقانه غوطه ورمی شوند یاد می گیرند که اگر شکست بخورند پیشرفت می کنند و شکست میتواند فرصت تجربه و رشد هم باشد این کودکان مهارتهای خود را تقویت میکنند و در زمان سختی و چالش با تامل و بررسی رفتارمیکنند چیزی  که موجب شکوفایی وتاب آوری بهینه آنها خواهد بود

۴- خوش بینی خالی از توهم  (مبتنی بر واقعیت )
تحقیقات نشان میدهد که وقتی افرادی توانا و منعطف با ناملایمات مواجه میشوند ، حتی در تنش وچالش هم فرصت رویش را پیدا میکنند واین همان، کارسازی تاب آوری در زندگی و زیست مثبت است
اینکه بتوانیم حقایق و چالش ها را ببینیم اما آگاهانه به دنبال چیزهای خوب باشیم خوش بینی است و با تاب آوری رابطه مستقیم دارد  
۵- کمک به دیگران وشرکت در فعالیت های داوطلبانه :
کمک به دیگران بهترین راه کمک به خود ماست کمک به دیگران تجربه ای مثبت واحساسی خوشایند و مسیری برای توسعه روابط و افزایش سرمایه اجتماعی است کمک به دیگران مقام و منزلت انسانی است شایسته است والدین و مربیان فرصت هایی از این دست را برای کودکان تدارک ببینند تحول از من به ما یگانه راه شناخته شده رشد وتکامل انسان است
تغییر از من به ما تجلی رشد وسلامت است
تاب آوری موضوع شگفت انگیزی است تاب آوری در تمامی ادوار در سنن عقلی مورد مطالعه قرار گرفته و جای خرسندی دارد که این موضوعی واحد نیست بلکه گنجینه ایست پویا و سیال که تحقیق و تامل در آن ما را به دانشی ناب و شناختی عمیق از انسان و توانایی هایش میرساند جعبه ابزارتاب آوری مبتنی بر یافته های غلمی ودانشگاهی در حال تبدیل شدن به گنجینه ای با ارزش برای پرورش و سلامت کودکان است
 

تعریف تاب آوری اجتماعی

تعریف تاب آوری اجتماعی / محمدرضا مقدسی

به گزارش میگنا اکثر تعاریف پیشنهادی برای تاب آوری اجتماعی ، به عملکرد مفید و مثبت یک سیستم در گذر زمان و پس از پشت سر گذاشتن نوعی مشکل و گرفتاری اشاره دارندتاب‌آوری در این دسته از مطالعات به صورت «واکنش هدفمند به واقعیت‌های ساختاری نابرابری های اجتماعی» مفهوم‌سازی می‌شود

مرور آثار منتشرشده حکایت از آن دارد که تعریف استاندارد واحدی از تاب‌آوری اجتماعی وجود ندارد. تاب‌آوری بسته به پیشینۀ تحصیلی پژوهشگران، بنیان نظری و اهداف پژوهش به روش‌های متفاوتی مفهوم‌سازی می‌شود. در طول چهار دهۀ گذشته از اصطلاح تاب‌آوری در رشته‌های مختلف استفاده شده، همین امر موجب تبیین تعاریف متفاوتی از تاب‌آوری شده است؛ طیف گسترده‌ای از تعاریف در پژوهش‌های اجتماعی وجود دارد
اکثر تعاریف پیشنهادی برای تاب آوری اجتماعی ، علی‌رغم تفاوت‌های‌شان تلویحاً به عملکرد مفید و مثبت یک سیستم در گذر زمان و پس از پشت سر گذاشتن نوعی مشکل و گرفتاری اشاره دارند.
 بااین‌حال تغییر نظری از رویکرد اجتماعی ـ بوم‌شناختی به رویکرد اجتماعی انتقادی نسبت به تاب‌آوری، بسیاری از پژوهشگران را به ارزیابی مجدد این مفهوم با توجه به زمینۀ اجتماعی ترغیب کرده است.
بسیاری معتقدند که مفهوم تاب‌آوری در عمل بسیار پیچیده‌تر و چندلایه‌تر از آن چیزی است که در اکثر تعاریف بیان می‌شود با اینحال پژوهشگران سعی کرده‌اند پاسخ قابل‌قبولی را برای پرسش‌های زیر بیابند:
تاب‌آوری چه چیزی؟
تعاریف تاب‌آوری در بعضی مطالعات بر اساس واحد تحلیل طبقه‌بندی می‌شود. اگرچه تمام تعاریف تاب‌آوری اجتماعی به سیستم‌ها و موجودیت‌های اجتماعی توجه دارد، تاب‌آوری اجتماعات در کانون تمرکز آثار پژوهشی قرار گرفته است، به‌حدی که اغلب پژوهشگران «اجتماع» را جایگزین «سیستم اجتماعی» کرده‌اند.
فرض می‌شود که اجتماعات از طریق ایجاد و به‌کارگیری فعالانۀ ظرفیت‌های اعضای‌شان در امر مقابله با اختلال‌های اجتماعی و محیطی می‌توانند تاب‌آوری را به وجود بیاورند (ماگیس، ۲۰۱۰؛ پلادینک، ۲۰۰۹؛ پلادینک و همکاران، ۲۰۱۴). همچنین پژوهشگران از طریق بررسی تاب‌آوری در سطح اجتماع می‌توانند به شناخت زمینه‌های نهادی تأثیرگذار بر تاب‌آوری اجتماعی کمک کنند (اجر، ۲۰۰۰).
پژوهشهای متعدد بر واکنش‌ها و ظرفیت‌های افراد در شرایط دشوار تأکید دارند (روتر، ۲۰۰۰؛ ساوت‌ویک و همکاران، ۲۰۱۴). بحث اصلی در مطالعات مزبور این است که چگونه شرایط خانوادگی و ساختارهای خانواده ظرفیت‌های افراد را برای برخورد با چالش‌ها توانمند یا محدود می‌سازد.
پژوهشگران ضمن مرور واحدهای تحلیل گوناگون پیشنهاد می‌‌دهند که بررسی تجربی تاب‌آوری اجتماعی باید در چند سطح و با در نظر گرفتن تنوع و روابط متقابل میان سطوح فردی، خانوادگی و اجتماعی انجام شود (لیدبیتر و همکاران، ۲۰۰۵؛ لورنز، ۲۰۱۳؛ لوتار، ۲۰۰۶؛ تیلور و وانگ، ۲۰۰۰). شمول نهادهای اجتماعی در تحلیل نیز در آثار برخی پژوهشگران به چشم می‌خورد (شاو، ۲۰۱۲؛ ساوت‌ویک و همکاران، ۲۰۱۴). این مطالعات بر لزوم بررسی نقش‌های عاملیت انسانی و نهادها، از جمله حکومت‌های محلی و کشوری در مقابله با موقعیت‌های دشوار و نامطلوب تأکید دارد. 
تاب‌آوری در برابر چه چیزی؟
مفهوم تاب‌آوری بدون برقرار بودن نوعی شرایط نامساعد بی‌معنا است. اصطلاحات متعددی در تعاریف تاب‌آوری برای اشاره به شرایط نامساعدی که محرک تاب‌آوری موجودیت‌های اجتماعی می‌شود، به کار برده شده است که از آن جمله می‌توان ناملایمات، گرفتاری، تغییر، شرایط غیرمترقبه، چالش، ریسک، مشکل، اختلال، تهدید، شوک، سختی، استرس، عدم‌قطعیت، رویداد تکان‌دهنده، خطر، خطر پیش‌بینی‌نشده، بحران، خشونت، پسرفت، تجربۀ ناخوشایند و فاجعه را نام برد.
معمولاً فرض می‌شود که ریسک‌ها و تهدیدها از بیرون سیستمی که اجتماعات بوم‌شناختی و اجتماعی به آن تعلق دارند، اعمال می‌شود. در مقابل رویکرد اجتماعی تأکید دارد که تهدیدها ممکن است از «عملکرد داخلی» جوامع یا نوعی تعامل بین عامل‌های داخلی و خارجی پدیدار شود.
همچنین به این موضوع اهمیت داده می‌شود که حک‌شدگی مناسبات اجتماعی نابرابر و تبعیض مبتنی بر جنسیت، نژاد و طبقۀ اجتماعی در جامعه فرصت‌ها و انتخاب‌های اشخاص و گروه‌های خاص به ‌حاشیه رانده‌شده را محدود می‌کند. برای مثال موانع زبانی، فقدان روابط اجتماعی و دانش محدود دربارۀ حقوق در کشور جدید فرصت‌های مهاجران را برای بهبودی و احیای پس از سختی اقتصادی محدود می‌کند.
تاب‌آوری در این دسته از مطالعات به صورت «واکنش هدفمند به واقعیت‌های ساختاری در نابرابری  های اجتماعی» مفهوم‌سازی می‌شود (شیفر و همکاران، ۲۰۰۹، ص ۲۳۲؛ وندرپلات، ۲۰۱۵). همان‌طور که وندرپلات اشاره می‌کند، هدف از پژوهش‌های انتقادی تاب‌آوری این است که «رابطۀ بین ساختارهای نظام‌مند و بوم‌شناسی‌های اجتماعی مشخص و واضح شود و آشکار شود که ساختارهای نظام‌مند چگونه باعث دوباره ایجاد شدن و بازتولید نابرابری در بوم‌شناسی‌های اجتماعی می‌شود» (وندرپلات، ۲۰۱۵).
علاوه بر ساختارشکنی و رسیدن به منشأ چالش‌ها، پرسش‌هایی نیز در باب بُعد زمانی چالش‌های داخلی و خارجی مطرح شده است. بین تهدیدهای با شروع سریع مانند گردباد و تهدیدهای مستمری مانند تبعیض تمایزاتی ایجاد شده است.
برخی محقیقن بر اهمیت تعریف تاب‌آوری با توجه به تجارب روزمره تأکید دارند، حال آن‌که بقیه از استفاده از اصطلاح تاب‌آوری برای بررسی بحران و شوک‌های ناگهانی دفاع می‌کنند. همچنین شماری از مطالعات بر ضرورت بررسی تجربۀ چند گرفتاری و مشکل ناگهانی و پایدار اصرار می‌ورزند (کک و ساکداپولراک، ۲۰۱۳).


 
 

ایجاد تاب آوری ، ایجاد روابط

مهسا عبدالهی

تاب آوری در مدارس: ایجاد روابط ، ایجاد تاب آوری

مدارس توان آن را دارند که تاب آوری را ایجاد و توسعه دهد ، افراد و به ویژه دست اندرکاران تعلیم و تربیت و سلامت روانی اجتماعی لازم است درک کنند که مسیر و مشکلات امروز چیست؟ چرا موقعیت فعلی خیلی رضایتبخش نیست، اما قبل از آنکه بخواهند به ریسک های لازم برای تغییر و توسعه دست بزنند، لازم است که جزئیات موقعیت و شرایط فعلی را بدانند تا بتوانند اولویت های لازم و درست و صحیح را تنظیم و انتخابهای معقولی انجام دهند تا مدارس و ساختارهای آموزشی خود را به سازمانهایی در توسعه تاب اوری تبدیل کنند.

هر چه بیشتر دانش آموزان و خانواده های آنها و معلمان و سهامداران در توصیف و شفاف کردن موقعیت جاری سهیم شوند و تصمیم بگیرند که کار درست را انجام دهند، به احتمال زیاد این تغییر رخ خواهد داد. این ارزیابی و توصیفات برای بهبود برداشت های مشترک و تعهد به فعالیتهای شناسایی شده انجام می شود. واحدهای آموزشی و مدارس بیشتر از هرنهاد دیگری اهمیت سلامت روانی و بهباشی دانش آموزان را در توسعه توان اجتماعی وموفقیت های تحصیلی و رفتاری درک می کنند.

تاب آوری در انواع مختلف روانی و تحصیلی با مسیرهای متفاوت و پشتوانه های پژوهشی متفاوت امکان مداخله و مشاوره های تخصصی ویزه را نیز تدارک می بینند. مدارس توان آن را دارند که تاب آوری را ایجاد و توسعه دهند حتی به نظر میرسد که این مهم از جمله وظایف قایل توجه تمام فرآیندهای آموزشی باشد حتی اگر موانعی برای ایجاد تاب آوری در مدارس وجود داشته باشد؛ معلمان در کلاس ها می توانند فضایی برای توسعه تاب آوری ایجاد کنند.

توسعه تاب آوری بشدت با موفقیت آکادمیک همبسته و مرتبط است. علاوه بر معلمان و مربیان همه ارکان و ابعاد مدارس بایستی برای توسعه تاب اوری تلاش کنند نکته حایز اهمیت آن است برای انجام این کارتوسعه تاب اوری معلمان در اولویت اهمیت قرار دارد معلمان ناتوان نمی توانند تغییر ایجاد کنند توسعه تاب آوری درمدارس میتواند دارای ارکان جسمانی، قابلیت های شناختی و شامل برنامه های مهارت آموز با تاکید بر برنامه های مهارت های زندگی باشد، مسیر هنر و توسعه خلاقیت ها هم موضوعی است که بسیار موثر خواهد بود .

حمایت و همراهی خانواده ها در این مسسیر علاوه بر اینکه ضروری است میتواند ظرفیت های دواطلبانه ای بسیاری را برای متولیان و مدیذان مدارس همراه داشته باشد به راهکارهایی برای توسعه تاب آوری در مدارس میتوان بدین قرار اشاره کرد:

. توسعه روابط اجتماعی
. تلاش برای برخورداری یکسان از امکانات و فضاهای آموزشی
. برخورداری از انتظارات مثبت و بالا
.ارتقاء فرهنگ سازمانی مثبت
. تاکید وتوجه بر دستاوردها و ویژگی های مثبت
.گسترش تعاملات خانه و مدرسه
( انجمن اولیا و مربیان ، اردو ، مسابقات و جشن های مختلف )

مهم است که بدانیم ایجاد تاب آوری در مدرسه یک وظیفه (معمولی) نیست، بلکه یک ضرورت برای آموزش موفق و و توسعه کیفی زندگی و سلامت روان دانش آموزان است.

ضرورت و مایه دلگرمی است که کادر مدرسه هم چنین نگرشی داشته باشند، بسترسازی و پی ریزی تاب آوری در مدارس میتواند اساس و بنیان آموزش عالی و توفیقات دانشگاهی هم باشد آگاهی باعث می شود که عملکرد کادر مدرسه بهبود و تغییر یابد بدون آگاهی از اینکه دقیقا چه چیزی باعث تاب آوری می شود؛ مشکل بتوان موجبات تاب اوری دانش آموزان و مدارس را فراهم آورد حتی با درک تاب آوری ، تغییرات به آرامی صورت می گیرد لذا نمیتوان انتظار تغییرات ناگهانی و همه جانبه را داشت.

بسیاری از موانع بر سر راه تغییر مدارس در کل مانع از آن می شود که مدارس پایگاه توسعه تاب آوری باشند.

محدودیت های زمانی یکی از این موانع است، گرچه یکی از یافته های جالب از مطالعات تاب آوری آن است که تاب آوری اغلب می تواند در بازه های زمانی محدود با استفاده از شیوه های مختلفی که امکان دارد؛ مورد حمایت قرار گیرد. (هیگینز، ۱۹۹۴ میلادی).

بهرحال به دلیل اینکه ایجاد تاب آوری به معنای ایجاد روابط است؛ مدارسی که وقتی برای روابط ندارند؛ نمی توانند در ایجاد تاب آوری موثر باشند.

آتش آه ، نشست های خانه اندیشمندان علوم انسانی در ماه مبارک رمضان

لنگر حلم تو ای کشتی توفیق کجاست؟
که در این بحر کرم غرق گناه آمده‌ایم
حافظ این خرقه پشمینه مینداز که ما
از پی قافله با آتش آه آمده‌ایم…

✨ خانه اندیشمندان علوم انسانی و مؤسسه سروش مولانا و انجمن سرو سایه‌فکن برگزار می‌کنند:

📔آتش آه (سلسله نشستهای شبهای ماه مبارک رمضان)

📌با حضور اساتید و صاحبنظران:

همایون همتی، مهدی محبتی، قربان ولیئی، آرش آبایی، محمدرضا مقدسی، شهرام صحرایی، هوشنگ جاوید، ناصر مهدوی، جبار رحمانی، عرفان نظر آهاری، محمدرضا نورالهیان، قاسم کاکایی، مسعود زنجانی، ناصر نقویان، مجید معارف، رحیم نوبهار، سیامک مختاری، اردشیر خورشیدیان، نادر کریمیان سردشتی، عباس اشرفی، محمود ویسی، محمود حسینی نجاتی، امیرعباس علیزمانی، کودزی بیری، راینهولد برنهارت، یواخیم کوگلر
با نیایش خوانی عبدالجبار کاکایی، سهیل محمودی و دوتار نوازی عبدالله عبدی

🗓 زمان: ٢۶ فروردین‌ تا ٢٣ اردیبهشت ١۴٠٠، ساعت ١٨:٠٠

🔺پخش زنده از صفحه اینستاگرام “خانه اندیشمندان علوم انسانی” و” موسسه سروش مولانا”👇👇👇

علاقه مندان میتوانند با کلیک بر تصویر مندرج به صفحه اینستاگرام خانه اندیشمندان علوم انسانی ملحق شوند

https://w▫️ww.instagram.com/iranianhht.ir

تاب آوری کودکان در بحران ویروس کرونا

قسمت اول

دکترمحمدرضامقدسی ( مدیر و موسس خانه تاب آوری )

متغیرهای روانشناختی و هیجانات متداول کودکان در دوران بحران عبارتند از ترس، اضطراب و نگرانی. برخلاف تصورات باطل ما کودکان در اغلب موارد بخوبی از آنچه که در گذر است و حتی بر دلایل آن نیز آگاهی کافی دارند. آنها اعمال محدودیت در مدارس، مهدکودک ها و دوره های آموزشی و معاشرت های خانوادگی و اجتماعی را بخوبی فهمیده و درک میکنند.

اینک اشاراتی خواهیم داشت به نقش والدین در تاب آوری کودکان و اینکه والدین چگونه می توانند به فرزندان خود کمک کنند تا شرایط بحران را بهتر سپری کنند.

شما نیز میتوانید با مطالعه و بهره مندی از آنچه که در اینجا میخوانید، از میان پیشنهادات آنهایی را را انتخاب کنید که برای خانواده و کودک شما متناسب تر است.

مدتی است که جهان به بحران بیماری کرونا دچار شده و تأثیر این بحران توسط همه احساس می شود. فرزندان شما نیز به خوبی از آنچه درحال رخ دادن است آگاه هستند و به احتمال زیاد تلاطم هیجانی فراوانی را تجربه می کنند. در شرایط کنونی رایج ترین هیجان ملموس برای کودکان، ترس، نگرانی، استرس و اضطراب است. آنها ممکن است از بیماری یا فوت ناگهانی مادربزرگشان دچار وحشت شوند یا از اینکه دیگر مثل گذشته دوستانشان را در مدرسه نمیبینند نگران شوند.
بعضی از کودکان ممکن است بخاطر تعویق و تعلیق در تکالیف مدرسه خود دچار نگرانی و اضطراب شوند انتظار میرود خانواده ها و معلمان در این خصوص بتوانند نقش مثبتی را ایفا نمایند عده ای دیگری از دانش آموزان ممکن است بعلت عدم برخورداری از اینترنت یا گوش های هوشمند و ناتوانی خانواده ها در تامین این هزینه های مضاعف نتوانند تکالیفی را که برای آنها تعیین شده است بصورت آنلاین و بدون پشتیبانی دوستان و معلمان خود انجام دهند این عزیزان و فرزندان کشور عزیزمان هم شایسته توجهات بیشتری هستند.
برخی از کودکان ممکن است به دلیل ابهام حاکم بر شرایط، سرعت و میزان بالای تغییرات زندگی در یک بازه زمانی کوتاه تحت فشار قرار گیرند. برای برخی دیگر این فشار استرس زا درباره از دست رفتن چیزهایی است که آنها را شاد می کرده، چیزهای مثل معاشرت و بازی و با دوستان و همکلاسی ها، کلاس های ورزشی، مهمانی های خانوادگی و مواردی دیگر از این دست.
همچنین کودکان ممکن است دچار ترس مبهمی شوند که علت آن را ندانند و نتوانند درباره آن توضیحی ارائه کنند اما فقط بازتابی باشند از ترس، نگرانی و اضطرابی را که اطرافیان در آنها بوجود آورده اند.

اکنون سوال این است چگونه می توانیم به کوکان کمک کنیم تا در این شرایط چالش برانگیز روحیه ای همانند گذشته داشته باشند؟
۱٫ اولین قدم شما این است که بر خود مسلط شوید. اگر بتوانید با مهارت و تسلط کافی این خودتان و این وضعیت را مدیریت کنید، فرزندانتان نیز مثل شما موفق خواهد بود. فراموش نکنید که شما مانند یک آینه در نقش الگوی آنها هستید. و هر کاری انجام دهید، آنها نیز از شما الگوبرداری می کنند.
۲٫ با فرزندتان صحبت کنید. در وضعیت کنونی که همه (شما، اخبار، همکلاسی های فرزندتان، معلمان آنها) درباره ویروس کرونا صحبت و یا اظهار نظر میکنند. بایستی یقین داشته باشید که فرزندتان اطلاعات صحیح و کامل دریافت و در اختیار دارد کرده شایسته است اطمینان حاصل کنید که آنها داستان هایی عجیب و غریب و غیر واقعی برپایه اطلاعاتی نادرست نیستند. در صورت اشتباه بودن اطلاعات، حتماً آنها را با تصحیح کرده و به نحوی که فرزندتان شما را تنها منبع قابل اعتماد خودش بداند. همچنین می توانید درباره اتفاقات خوبی که در حال رخ دادن است صحبت کنید، بدین طریق چرخه اخبار بد را بشکنید و موجب دلگرمی و تاب آوری ایشان باشید نمونه هایی از رویدادهای مثبت کنونی مثل: کاهش چشمگیر موارد جدید ابتلا، تلاش سرسختانه دانشمندان برای یافتن واکسن کرونا و … همیشه میتوانند موجب دلگرمی باشند.
۳٫ تماشای اخبار را محدود کنید. اگرفرزندتان نیز بهمراه شما اخبار تماشا می کند، شایسته آن است اطمینان حاصل کنید این اخبار برای کودکان مخرب نیست. مانند اخبار منتخب مدارس. همچنین یک بار تماشای اخبار در روز کافی است. به یاد داشته باشید که اغلب بخش های خبری برای کودکان غیر ضرور و حتی مخرب است. هر خبری مناسب سن کودکان نیست و ممکن است باعث ترس، نگرانی و اضطراب کاذب در آنها شود. به آنچه درباره شرایط خانواده به فرزندتان می گویید و آنچه او می شنود بسیار دقت کنید. آیا لزومی دارد فرزندتان بداند مادر ممکن است شغل خود را از دست بدهد؟ آیا او باید بداند که شما تحت فشار وام هستید؟ توصیه آن است که وضعیت خانه و خانواده را تا حد ممکن طبیعی و امن نگه دارید.
۴٫ از فاجعه سازی، سختگیری های بی دلیل و فشار بیش از حد به خود یا آنها خودداری کنید: گویی همه ما در قایق بحران کرونا هستیم و از هرجایی که این وضعیت تمام شود، قایق را ترک خواهیم کرد. اگر اینترنت شما برای یادگیری آنلاین فرزندتان در خانه کافی نیست، آیا بجای آن می توانند کتاب بخوانند. اگر شما باید درخانه کار کنید به این معنا که نمی توانید در انجام تکالیف مدرسه همراهی شان کنید، پس بگذارید بازی کنند. مهمترین چیز این است که اوقات خوبی را در کنار آنها بگذرانید و یادآور شوید: این نیز باید بگذرد.
۵٫ یادآور این نکته باشید که بهرحال زندگی در جریان است فرزندتان را تشویق کنید که به روال عادی زندگی ادامه دهد. حفظ ساختار طبیعی زندگی روزانه تا جای ممکن و باتوجه به شرایط موجود می تواند از ابهام حاکم بر اوضاع بکاهد و این امر به ایجاد احساس امنیت در کودک کمک می کند. لازم نیست معیارهای سخت گیرانه ای در این زمینه داشته باشید، حفظ روال عادی زندگی تا حد ممکن، برای خانواده شما مفید و کارآمد است.

اصول مراقبتی برای بیماران مشکوک به عفونت کرونا ویروس (۲۰۱۹-nCoV) با علائم خفیف در منزل و سایر افرد در معرض خطر

اصول مراقبتی برای بیماران مشکوک به عفونت کرونا ویروس (۲۰۱۹-nCoV) با علائم خفیف در منزل  و سایر افرد در معرض خطر

ترجمه :  سپیده سلطانی پور ( خانه تاب آوری )

رهنمود موقت

مقدمه: سازمان جهانی بهداشت این دستورالعمل را جهت انجام اقدامات بهداشتی برای بیماران مشکوک به عفونت کرونا ویروس و افراد در معرض خطر و  بدون علامت بیماری را ارائه کرده است.

این دستورالعمل از رهنمود های مبتنی بر شواهد منتشر شده توسط سازمان جهانی بهداشت مربوط به  MERS-CoV ویروس (که در سال ۲۰۱۸ منتشر شده)، استخراج شده است.و شامل:اصول پیشگیری از عفونت و کنترل بیماری های حاد تنفسی فراگیر در مراکز بهداشتی درمانی و اطلاعاتی درباره عفونت ۲۰۱۹-nCoV می باشد.

مدیران، متخصصان بخش های درمانی و کادر درمان و سایر افراد در راستای پیشگیری و کنترل عفونت و همچنین برای مراقبت از بیماران مشکوک به عفونت کرونا ویروس با علائم خفیف و افراد در معرض خطر بدون علائم می توان از این متن استفاده کرد. این رهنمود بر اساس شواهد موجود در مورد کروناویروس۲۰۱۹ و امکان سنجی اجرای اقدامات کنترل و پیشگیری از عفونت در منزل تدوین شده است.هدف این متن راهنمایی مراقبان سلامت از جمله والدین ، همسران ، و سایر اعضای خانواده یا دوستان بدون آموزش رسمی بهداشتی درمانی است

مراقبت بیماران مشکوک به عفونت کرونا ویروس با علائم خفیف در منزل

با توجه به اطلاعات موجود در مورد این بیماری و انتقال آن ، سازمان جهانی بهداشت توصیه می کند که کلیه بیماران مشکوک به کرونا ویروس مبتلا به عفونت حاد تنفسی  (SARI) باید به اولین مرکز درمانی مراجعه کنند و براساس شدت بیماری  تحت درمان اورژانسی قرار بگیرند.

برای مبتلایان به درجات خفیف بیماری، ممکن است بستری شدن در بیمارستان لازم نباشد مگر اینکه احتمال عود سریع وجود داشته باشد.در این موارد بهتر است مراقبت های درمانی در منزل اجراشود.

سایر مواردی که می توان از مراقبت های بهداشتی در منزل استفاده کرد.شامل: بیماران با علائم مشخص در جایی که مراقبت های بستری در دسترس یا ایمن نیست ( یعنی ظرفیت مراکز درمانی قادر به پاسخگویی به همه مراجعان نباشد) یا در مواردی که فرد آگاهانه از بستری شدن در بیمارستان امتناع کند. ادامه‌ی خواندن

تاب آوری برای بیماران مبتلا به ام اس

به مهرپروردگار و به  همت انجمن ام اس کرمانشاه و با میزبانی موسسه دکتر پاپ زن اولین جلسه از دوره تاب آوری برای بیماران مبتلا به ام اس برگزارشد .