اولین وبسایت تاب‌آوری روانشناختی کشور

به قلم دکتر رویا صمدی

تاب آوری پدیده ذاتی نیست

تاب آوری پدیده ذاتی نیست تاب‌آوری ظرفیتی برای مقاومت در برابر استرس و فاجعه است. روانشناسان همیشه سعی کرده‌اند که این قابلیت انسان را برای سازگاری و غلبه بر خطرو سختی‌ها افزایش دهند.
تاب آوری پدیده ذاتی نیست تاب‌آوری ظرفیتی برای مقاومت در برابر استرس و فاجعه است.
روانشناسان همیشه سعی کرده‌اند که این قابلیت انسان را برای سازگاری و غلبه بر خطرو سختی‌ها افزایش دهند.
 افراد و جوامع می‌توانند حتی پس از مصیبت‌های ویرانگربه بازسازی زندگی خود بپردازند.
 تاب‌آور بودن به این معنا نیست که از این طریق بتوانید زندگی بدون تجربه استرس و درد را داشته باشید. مردم پس از گرفتار شدن در مشکلات و از دست دادن‌ها به احساس غم و اندوه و طیف وسیعی از احساسات دیگرمی رسند.
مسیر دستیابی به انعطاف‌پذیری از طریق کار و توجه برروی اثرات استرس و وقایع دردناک ایجاد می‌شود. ارتقای تاب آوری منجر به رشد افراد در به دست آوردن تفکر و مهارت‌های خود مدیریتی بهتر و دانش بیشتر می‌شود
همچنین تاب‌آوری با روابط حمایتی والدین، همسالان و دیگران و همچنین با باورهای فرهنگی و سنتی به افراد برای مقابله با ضربه‌های غیر قابل اجتناب زندگی کمک تاب آوری در انواع رفتار‌ها، افکار واعمال می‌تواند آموخته شود.
 هنگامی که فاجعه از سر بگذرد و نیازهای اولیه انسانی تأمین شود، آن‌گاه تاب‌آوری احتمال ظهور می‌یابد.
مهم‌ترین نتیجه کاربردی تاب‌آوری، این است که می‌توانیم توانمندی افراد را ارتقا  دهیم بگونه‌ای که آنها به احساس هویت و کارآمدی، توانایی تصمیم‌گیری، هدف‌گذاری و باور به آینده دست یابند و از این راه بتوانند نیازهای اولیه انسانی خود برای مهربانی، رابطه با دیگران، چالش، قدرت و معنا داری را در شرایط طاقت فرسا به عنوان کانون توجه هر گونه مداخلات پیشگیرانه، آموزشی و رشد فردی قرار دهند.
 به عبارت بهتر، تاب‌آوری را می‌توان مفهومی روان‌شناختی دانست که می‌خواهد توضیح دهد افراد چگونه با موقعیت‌های غیرمنتظره کنار می‌آیند. اوصاف تاب‌آوری نه تنها افزایش قدرت تحمل و سازگاری فرد در برخورد با مشکل، بلکه مهم‌تر از آن حفظ سلامت روانی و حتی تاب‌آوری افراد را توانمند می‌سازد تا با دشواری‌ها ناملایمات زندگی و شغلی رو‌به‌رو شوند، بدون اینکه آسیب ببینند و حتی از این موقعیت‌ها برای شکوفایی و رشد شخصیت خود استفاده کنند.
نکته‌ای که باید به آن توجه کرد این است که درست است تاب‌آوری به قابلیت تطابق انسان در مواجهه با بلایا یا فشارهای جانکاه، غلبه یافتن و حتی تقویت شدن با آن تجارب اطلاق می‌شود، اما این خصیصه در کنار توانایی‌های درونی شخص و مهارت‌های اجتماعی او و همچنین در تعامل با محیط تقویت می‌شود، توسعه می‌یابد و به عنوان یک ویژگی مثبت متبلور می‌شود.
 نتیجه اینکه تاب‌آوری در هر سن ودر هر سطحی رخ می‌دهد و سازه‌ای شناختی و قابل آموزش است یعنی تاب آوری پدیدهای ذاتی نیست. بلکه از طریق تمرین، آموزش، یادگیری وتجربه حاصل می‌شود. از سوی دیگر رفتارهای تاب‌آورانه به افراد کمک می‌کند تا بر تجارب منفی چیره شوند و حتی آنها را به تجارب مثبت در خودشان تبدیل کنند.
 به عبارت دیگر افراد تاب‌آور آگاهانه و هشیار عمل می‌کنند، نسبت به موقعیت، آگاه و هشیارند، احساسات و هیجان‌های خود رامی شناسند، بنابراین از علت این احساسات نیز باخبرند و هیجان‌های خود را به شیوه سالم مدیریت می‌کنند. از سوی دیگر احساسات و رفتارهای اطرافیانشان را نیز درک می‌کنند، و در نتیجه بر خود، محیط و اطرافیانشان تأثیر مثبتی می‌گذارند می‌پذیرند که، موانع بخشی از زندگی هر انسان است.
 یکی دیگراز ویژگی‌های افراد تاب آور این است که می‌دانند زندگی پراز چالش است
 آنها می‌دانند که ما نمی‌توانیم از بسیاری مشکلات اجتناب کنیم، ولی می‌توانیم در برابرآنها منعطف باشیم و اشتیاق خود را برای سازگار شدن با تغییرات حفظ کنیم.
  از سوی دیگر افراد تاب آور ذهنیتی تحلیلی، انتقادی نسبت به توانایی‌های خود و شرایط موجود دارند، در مقابل شرایط مختلف انعطاف‌پذیرند و توانایی شگفت‌انگیزی درباره پیدا کردن راه‌حل‌های مختلف درباره یک موقعیت یا مساله خاص دارند. همچنین توانایی ویژه‌ای در تجزیه وتحلیل واقع بینانه مشکلات شخصی وپیدا کردن راه‌حل‌های فوری و راهبردهای دراز مدت برای حل و فصل مشکلاتی که به آسانی و سریع حل نمی‌شوند را دارا هستند.
 در نهایت افراد تاب‌آور شبکه حمایتی و عاطفی محکمی دارند . چنین ارتباطاتی به آنها کمک می‌کند، درباره نگرانی‌ها و چالش‌های خود با کسی صحبت کنند، از مشورت، همدلی و همراهی آنها بهره‌مند شوند، راه‌حل‌های جدید را کشف کنند و در مجموع از لحاظ روانی احساس قدرت و آرامش کنند.
آوری پدیده ذاتی نیست دکتر رویا صمدی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

آخرین مطالب سایت

یادداشت

مقالات تاب آوری

ما در بوکبال حضور داریم

باشگاه تاب‌آوری

پایداری، پرورش، تقویت و توسعه تاب آوری ایران
کلیک کنید
Translate »